Theo Bộ Công an, mục đích của quy định mới này là bảo đảm thông tin nơi ở thực tế của công dân được cập nhật đầy đủ, chính xác, phục vụ quản lý cư trú, bảo đảm an ninh, trật tự, phòng chống tội phạm, cứu hộ, cứu nạn và hoạch định chính sách dân sinh.

Từ ngày 1-7, Luật số 118 sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật liên quan đến an ninh, trật tự chính thức có hiệu lực. Trong đó có sửa đổi, bổ sung một số quy định liên quan đến Luật Cư trú.

Liên quan đến nội dung này, đại tá Ngô Như Cường, Phó cục trưởng Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội - Bộ Công an, đã trao đổi, thông tin một số nội dung đáng chú ý.

Một số điểm mới cơ bản của Luật Cư trú, Thông tư số 116
Đại tá Ngô Như Cường cho hay Luật Cư trú có năm điểm mới gồm:

Sửa đổi quy định về cư trú và cơ quan đăng ký cư trú để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Tạo điều kiện thuận lợi cho việc đăng ký cư trú đối với trẻ em dưới 6 tuổi, đơn giản hóa điều kiện và hồ sơ đăng ký cư trú.

Đẩy mạnh việc tự động cập nhật, điều chỉnh thông tin cư trú từ các cơ sở dữ liệu.

Bổ sung trách nhiệm thông báo lưu trú trên phương tiện.

Sửa đổi các trường hợp xóa đăng ký thường trú, đăng ký tạm trú để thống nhất với pháp luật về quốc tịch.

Trong khi đó Thông tư số 116 có những điểm mới như sau:

Thống nhất hình thức tiếp nhận hồ sơ đăng ký cư trú, khi nộp hồ sơ trực tiếp, công dân chỉ cung cấp các thông tin cơ bản và thông tin về điều kiện đăng ký cư trú. Cán bộ tiếp nhận có trách nhiệm khai thác thông tin từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các cơ sở dữ liệu liên quan để tạo lập hồ sơ. Mỗi hồ sơ được cấp một mã số để công dân theo dõi, tra cứu tiến độ giải quyết.

Không yêu cầu công dân nộp lại giấy tờ đã có trong cơ sở dữ liệu hoặc VNeID, trường hợp thông tin, giấy tờ chứng minh điều kiện đăng ký cư trú đã được kết nối, chia sẻ, khai thác từ cơ sở dữ liệu, hệ thống thông tin hoặc VNeID thì cơ quan đăng ký cư trú không được yêu cầu công dân nộp hoặc xuất trình lại.

Đa dạng hóa hình thức thông báo kết quả giải quyết thủ tục cư trú. Quy định rõ việc ủy quyền thực hiện thủ tục về cư trú.

Bổ sung việc tiếp nhận, xử lý phản ánh, kiến nghị về cư trú, cơ quan đăng ký cư trú có trách nhiệm tiếp nhận, xử lý phản ánh, kiến nghị của công dân, hộ gia đình, cơ quan, tổ chức thông qua nhiều hình thức như trực tiếp, điện thoại, đường dây nóng, hòm thư góp ý, hộp thư điện tử, cổng thông tin điện tử, VNeID và phương tiện thông tin đại chúng.

Quy định cụ thể việc xác định quan hệ với chủ hộ và giải quyết một số trường hợp đăng ký cư trú. Tự động điều chỉnh địa chỉ cư trú khi có thay đổi địa giới hành chính, trách nhiệm trong đăng ký và xóa đăng ký tạm trú, hình thức thông báo lưu trú và khai báo tạm vắng, xác nhận thông tin về cư trú.

Thông báo lưu trú qua VNeID, không mất phí, không cần trực tiếp đến cơ quan công an

Đại tá Ngô Như Cường cho biết quy định mới về thông báo lưu trú tập trung vào việc mở rộng đối tượng, làm rõ trách nhiệm, đa dạng hóa phương thức thực hiện.

Theo đó, ngoài hộ gia đình, cơ sở lưu trú, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, chủ sở hữu hoặc người được giao quản lý phương tiện cũng có trách nhiệm thông báo khi có người lưu trú qua đêm trên phương tiện.

Trường hợp chủ hộ hoặc thành viên hộ gia đình không có mặt thì người đến lưu trú phải tự thực hiện thông báo.

Nội dung thông báo gồm các thông tin cơ bản như họ tên, ngày tháng năm sinh, số định danh cá nhân hoặc số hộ chiếu, lý do, thời gian và địa chỉ lưu trú.

Việc thông báo phải thực hiện trước 23h của ngày bắt đầu lưu trú, nếu người đến sau 23h thì phải thông báo trước 8h ngày hôm sau. Thời gian lưu trú không quá 30 ngày.

Người dân có thể thông báo qua điện thoại, hộp thư điện tử, trang thông tin điện tử của cơ quan đăng ký cư trú, Cổng dịch vụ công quốc gia, VNeID hoặc phần mềm thông báo lưu trú. Vì vậy, người dân không bắt buộc phải trực tiếp đến cơ quan công an.

Mục đích của quy định mới là bảo đảm thông tin nơi ở thực tế của công dân được cập nhật đầy đủ, chính xác, phục vụ quản lý cư trú, bảo đảm an ninh, trật tự, phòng chống tội phạm, cứu hộ, cứu nạn và hoạch định chính sách dân sinh.

Về cơ bản, quy định này không gây phiền hà cho người dân vì thủ tục đơn giản, không thu lệ phí, có nhiều hình thức thực hiện và chủ yếu khai thác thông tin điện tử qua VNeID.

Không yêu cầu công dân nộp, xuất trình lại giấy tờ đã có trong cơ sở dữ liệu
Ngoài ra, đại tá Ngô Như Cường thông tin việc sử dụng dữ liệu để thay thế thành phần hồ sơ cư trú được triển khai theo nguyên tắc thông tin, giấy tờ nào đã có trong cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, cơ sở dữ liệu về cư trú, cơ sở dữ liệu chuyên ngành, hệ thống thông tin có liên quan, hoặc đã được tích hợp trên VNeID thì cơ quan đăng ký cư trú phải chủ động khai thác, không yêu cầu công dân nộp hoặc xuất trình lại.
Khi công dân nộp hồ sơ trực tiếp, cán bộ tiếp nhận tra cứu thông tin từ các cơ sở dữ liệu để tạo lập hồ sơ điện tử.

Khi thực hiện trực tuyến, công dân kê khai theo biểu mẫu điện tử, các thông tin đã có được tự động đối chiếu, tái sử dụng.

Trường hợp chưa khai thác được dữ liệu, cơ quan đăng ký cư trú có trách nhiệm kiểm tra, xác minh, công dân chỉ xuất trình giấy tờ gốc để đối chiếu khi thực sự cần thiết.

Đối với các thay đổi về hộ tịch hoặc địa chỉ do điều chỉnh địa giới hành chính, cơ quan có thẩm quyền thực hiện cập nhật, đồng bộ dữ liệu, công dân không phải làm thủ tục điều chỉnh lại thông tin cư trú.

Việc triển khai này giúp giảm thành phần hồ sơ, hạn chế giấy tờ bản sao, giảm thời gian đi lại và chi phí cho người dân. Đồng thời khắc phục tình trạng phải kê khai nhiều lần những thông tin cơ quan nhà nước đã có.

Cạnh đó hồ sơ được xử lý nhanh hơn, minh bạch hơn, người dân có thể theo dõi tiến độ bằng mã hồ sơ và nhận kết quả qua văn bản điện tử, tin nhắn hoặc VNeID...

Theo Tuoitre