Hoạt động của băng đảng Jalisco New Generation Cartel (CJNG) – một trong những tổ chức ma túy quyền lực nhất Mexico – gần đây đã lan tới cả CH Séc. Tháng 6/2026, 4 thành viên của cartel này bị bắt giữ, trong đó 2 người bị các nhà điều tra cáo buộc tìm cách mua tại Séc súng tiểu liên, súng phóng lựu và súng cối, với “giá thanh toán” là ma túy như fentanyl và ma túy đá dành cho thị trường Mỹ.

Theo bài viết của Lenka Komárková đăng ngày 14/8 lúc 5h40, vụ việc đã làm dấy lên sự chú ý đặc biệt đối với CJNG, một tổ chức tội phạm bị giới chức Mỹ đánh giá là cực kỳ nguy hiểm. Trong số 4 người bị bắt tại CH Séc vào tháng 6/2026, hiện 2 người đã bị Séc dẫn độ sang Mỹ, còn việc dẫn độ 2 người còn lại vẫn đang được tiếp tục xem xét.

Từ một nhóm vũ trang đến băng đảng ma túy hùng mạnh
Nguồn gốc của CJNG (Cartel Jalisco Nová generace) được truy ngược về năm 2007, khi một nhóm vũ trang mang tên Los Mata Zetas – có nghĩa là “Những kẻ giết Zetas” – xuất hiện và công khai khoe khoang về việc sát hại các thành viên của cartel Zetas.

Về sau, Los Mata Zetas tách ra hoạt động độc lập và dần biến thành CJNG ngày nay dưới sự dẫn dắt của Nemesio Oseguera Cervantes, còn được biết đến với biệt danh “El Mencho”.

Dù là một tổ chức tương đối non trẻ nếu so với nhiều cartel lâu đời khác ở Mexico, CJNG lại có tốc độ trỗi dậy rất nhanh. Chỉ trong vài năm, tổ chức này đã mở rộng phạm vi hoạt động trên khắp Mexico và đến năm 2012 đã được xếp vào hàng những cartel ma túy mạnh nhất nước này. Hiện nay, mạng lưới hoạt động của CJNG không chỉ giới hạn trong lãnh thổ Mexico mà còn vươn sang Mỹ và châu Âu.

Tổ chức nổi tiếng vì mức độ tàn bạo
Sự lớn mạnh nhanh chóng của CJNG luôn gắn liền với tiếng xấu về mức độ bạo lực đặc biệt nghiêm trọng. Theo bài báo, bạo lực không chỉ là công cụ để cartel này cạnh tranh với các băng nhóm khác mà còn được sử dụng để áp đặt ảnh hưởng trước cả bộ máy nhà nước.

Năm 2015, các thành viên CJNG đã sát hại 15 cảnh sát trong một vụ phục kích tại Jalisco. Chỉ một tháng sau, trong một cuộc tấn công ở Guadalajara, chúng đã bắn rơi một trực thăng quân sự bằng đạn rocket phóng lựu, khiến 9 binh sĩ thiệt mạng.

Đến năm 2020, tổ chức này tiếp tục bị cáo buộc đứng sau âm mưu ám sát Omar García Harfuch, Giám đốc an ninh của Mexico City. Trong vụ tấn công đó, 2 vệ sĩ của ông Harfuch cùng 1 dân thường đã bị giết.

Kiếm hàng tỷ USD từ ma túy, đầu tư mạnh vào vũ khí
Theo giới chức Mỹ, CJNG tham gia sâu vào hoạt động buôn bán quy mô lớn các loại ma túy gồm fentanyl, cocaine, heroin và methamphetamine, đồng thời không ngần ngại sử dụng bạo lực nhằm vào các nhóm đối thủ cũng như lực lượng an ninh Mexico.

Dữ liệu từ năm 2018 cho thấy CJNG sở hữu hơn 100 phòng thí nghiệm sản xuất methamphetamine. Các ước tính khi đó cho rằng việc bán cocaine mang về cho cartel này khoảng 8 tỷ USD mỗi năm (gần 170 tỷ korun), còn methamphetamine đem lại thêm 4,6 tỷ USD (tương đương 97 tỷ korun).

Giới chức Mỹ mô tả cấu trúc của CJNG mang tính “nhượng quyền một phần”, dựa trên sự hợp tác với các cartel khu vực nhỏ hơn. Những nhóm này đảm nhiệm các mắt xích như vận chuyển ma túy, lưu kho, phân phối hoặc thu mua thiết bị cần thiết. Chính mô hình đó giúp CJNG duy trì các đầu mối liên lạc, mạng lưới hợp tác và khả năng hoạt động ngay cả bên ngoài các địa bàn truyền thống.

Một đặc điểm khiến tổ chức này khó bị triệt phá là việc một nhóm bị phát hiện hoặc bị đánh sập chưa chắc đã làm tê liệt toàn bộ mạng lưới. Từ nguồn lợi nhuận khổng lồ, cartel tiếp tục đầu tư vào vũ khí hiện đại và các thiết bị khác, kể cả tại châu Âu – nơi một số thành viên của chúng đã bị bắt.

Lãnh đạo mới của CJNG là ai?
Người hiện được nhắc đến như thủ lĩnh mới của CJNG là Juan Carlos Valencia González, còn được biết tới qua các biệt danh “Pelón”, “El R-3” hoặc “Tricky Tres”.

Theo bài báo, González là nhân vật tương đối mới ở vị trí đứng đầu cartel. Ông ta được cho là đã lên nắm quyền sau khi người cha dượng và cũng là nhà sáng lập tổ chức – Nemesio Rubén Oseguera Cervantes, tức “El Mencho” – qua đời vào tháng 2/2026.

Giới chức Mỹ cho rằng việc bạo lực leo thang cùng xu hướng hợp tác chặt chẽ hơn với các nhóm tội phạm có tổ chức khác có liên quan tới quá trình González từng bước củng cố quyền lực bên trong cartel.

Tại Mỹ, González bị truy tố với các cáo buộc buôn lậu ma túy và sử dụng vũ khí trong hoạt động buôn bán ma túy. Hiện Bộ Ngoại giao Mỹ treo thưởng 25 triệu USD cho những thông tin giúp bắt giữ nhân vật này.

Dấu vết CJNG tại CH Séc
Vụ bắt giữ 4 thành viên CJNG tại CH Séc trong tháng 6/2026 cho thấy hoạt động của tổ chức này đã chạm tới cả Trung Âu. Theo cáo buộc của phía Mỹ, 2 trong số các nghi phạm đã tìm cách mua tại Séc súng tiểu liên, súng phóng lựu và súng cối. Đổi lại, chúng được cho là đề nghị thanh toán bằng fentanyl và pervitin – tức ma túy đá – để đưa vào thị trường Mỹ.

Diễn biến này cho thấy CJNG không chỉ là một cartel ma túy thuần túy, mà còn là một mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia có khả năng kết nối buôn bán ma túy với hoạt động săn tìm vũ khí ở nhiều khu vực trên thế giới.

Trong bối cảnh đó, vụ án tại CH Séc đang trở thành một mắt xích quan trọng trong cuộc truy quét quốc tế nhằm vào một trong những cartel đáng sợ nhất Mexico hiện nay.

Theo Novinky