Căng thẳng trên thế giới và chiến tranh ở Trung Đông đã một lần nữa làm dấy lên câu hỏi về bảo vệ dân sự. Nhiều người dân Séc bắt đầu tự hỏi một câu hỏi đơn giản: họ sẽ đi đâu nếu còi báo động vang lên ngay cả ở Séc. Trên lãnh thổ nước này vẫn còn tồn tại hàng nghìn hầm trú ẩn từ thời Chiến tranh Lạnh. Tuy nhiên, nhiều trong số đó ngày nay đã được sử dụng cho những mục đích hoàn toàn khác.

Tình hình an ninh trên thế giới ngày càng xấu đi đã khiến một số người Séc bắt đầu suy nghĩ lại về vấn đề bảo vệ dân sự. Người dân chủ yếu quan tâm đến việc họ có thể trú ẩn ở đâu trong trường hợp nguy hiểm. Nhưng nhiều người không biết câu trả lời – thường họ thậm chí còn không biết hầm trú ẩn gần nhất nằm ở đâu.

Trong khi đó, trên lãnh thổ Séc vẫn còn tồn tại hàng nghìn công trình như vậy. Theo lực lượng cứu hỏa, hiện có khoảng 6.000 hầm trú ẩn phòng thủ dân sự trong nước. Cơ sở dữ liệu của Bảo tàng Phòng thủ Dân sự Praha ghi nhận cụ thể 5.880 công trình. Tuy nhiên, theo các số liệu hiện có, chỉ một phần nhỏ người dân có thể trú ẩn trong các hầm trú ẩn kiểu truyền thống – báo cáo kiểm tra của Cơ quan Kiểm toán Tối cao (NKÚ) năm 2024 cho biết các hầm trú ẩn cố định ở Séc chỉ đủ chỗ cho khoảng 3,2% dân số.

Danh sách các hầm trú ẩn cố định có sẵn trên trang web của Lực lượng Cứu hỏa Séc. Người dân có thể tra cứu theo địa chỉ hoặc theo địa phương để biết nơi trú ẩn gần nhất nằm ở đâu và liệu nó còn được ghi nhận trong hệ thống bảo vệ dân sự hay không.

Ví dụ, Praha cung cấp cái nhìn chi tiết hơn. Chính quyền thành phố có một bản đồ tương tác về các nơi trú ẩn và những địa điểm khác có thể dùng để bảo vệ người dân khi có nguy hiểm, bao gồm cả một số ga tàu điện ngầm hoặc các đường hầm giao thông.

Lực lượng cứu hỏa khuyên rằng cũng có thể trú ẩn trong tầng hầm

Phần lớn các hầm trú ẩn nằm ở thủ đô. Một số ga tàu điện ngầm hoặc các đường hầm giao thông, chẳng hạn như đường hầm Strahov, có thể được sử dụng làm nơi trú ẩn. “Tàu điện ngầm là công trình giao thông ngầm có hai mục đích sử dụng. Phần lớn các hạng mục xây dựng của hệ thống metro đã được chuẩn bị sẵn không chỉ để vận chuyển hành khách mà trong trường hợp cần thiết còn để bảo vệ người dân trong cái gọi là hệ thống bảo vệ của metro,” trang web của thành phố Praha cho biết.

Vậy cần phải hành xử như thế nào khi có nguy hiểm? “Sau khi tín hiệu cảnh báo ‘Cảnh báo chung’ vang lên, hãy nhanh chóng trú ẩn trong tòa nhà gần nhất hoặc trong không gian ngầm,” lực lượng cứu hỏa hướng dẫn.

Tín hiệu cảnh báo “Cảnh báo chung” ở Séc được dùng để cảnh báo về một tình huống khẩn cấp, chẳng hạn như tai nạn công nghiệp, rò rỉ chất nguy hiểm, thiên tai hoặc mối đe dọa quân sự. Tín hiệu này là âm thanh còi hú dao động kéo dài 140 giây và có thể lặp lại nhiều lần. Sau khi nghe thấy tín hiệu, người dân nên nhanh chóng trú ẩn, đóng cửa sổ và cửa ra vào, đồng thời theo dõi các hướng dẫn tiếp theo từ chính quyền.

Các hầm trú ẩn cố định chủ yếu được xây dựng sau Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nhà nước xây dựng chúng đặc biệt trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh để bảo vệ trước vũ khí hủy diệt hàng loạt. Tuy nhiên, từ những năm 1990, nhà nước dần hạn chế việc xây dựng và bảo trì chúng. Nhiều hầm trú ẩn ngày nay đã xuống cấp hoặc được sử dụng làm kho chứa, bảo tàng hoặc các không gian kỹ thuật.

Một vấn đề khác là việc xác định vị trí trên thực tế. Mặc dù người dân có thể tìm các hầm trú ẩn cố định trên bản đồ hoặc trong danh sách của lực lượng cứu hỏa, nhưng trên đường phố thường rất khó tìm thấy chúng nếu không tìm trước.

Vì vậy, trong trường hợp nguy hiểm thực sự, người dân không nhất thiết phải tìm một hầm trú ẩn chuyên dụng. Lực lượng cứu hỏa khuyên rằng hãy trú ẩn càng nhanh càng tốt trong tòa nhà gần nhất, lý tưởng nhất là ở tầng hầm hoặc khu vực dưới đất, và theo dõi hướng dẫn của chính quyền.

Theo các chuyên gia, các hầm trú ẩn vẫn là một phần quan trọng của hạ tầng ứng phó khủng hoảng. Bảo vệ dân cư – bao gồm việc bố trí nơi trú ẩn cho người dân – được Cơ quan Kiểm toán Tối cao coi là một trong những nhiệm vụ chiến lược của nhà nước khi xử lý các tình huống khủng hoảng.

(Theo TN Nova)