Hai chủng hantavirus châu Âu đang xuất hiện tại Séc, song chúng khác với chủng virus vừa lây nhiễm cho các hành khách Hà Lan trên du thuyền.

Một du thuyền của Hà Lan, MV Hondius, đã cập cảng Tenerife hôm Chủ nhật sau khi ổ dịch hantavirus trên tàu khiến ba hành khách tử vong và ít nhất hơn chục người nhiễm bệnh. Hành khách thuộc 23 quốc tịch đã được sơ tán.

Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus trấn an dư luận rằng “đây không phải là một Covid‑19 thứ hai”, các cơ quan y tế công cộng khác cũng cho biết nguy cơ đối với cộng đồng nói chung vẫn ở mức thấp. Tại thời điểm bài báo được đăng, một số ca nhiễm bổ sung đã được xác nhận.

Trong khi ổ dịch trên tàu Hondius liên quan đến một chủng virus Nam Mỹ chưa có bằng chứng lưu hành tại châu Âu, hantavirus không phải là khái niệm xa lạ ở Séc. Hai chủng châu Âu hiện diện tại nước này, và mỗi năm vẫn có bệnh nhân được chẩn đoán.

Hantavirus là gì?

Hantavirus là một họ gồm khoảng 40 loại virus
Khoảng một nửa trong số đó có thể gây bệnh nặng cho người
Vật chủ chính là chuột và chuột đồng
Lây qua nước tiểu, phân hoặc nước bọt
Người có thể nhiễm bệnh khi hít phải bụi bị nhiễm bẩn

Nhà virus học Hana Zelená, Trưởng Phòng thí nghiệm Tham chiếu Quốc gia về Arbovirus tại Viện Y tế ở Ostrava, cho biết với iDnes.cz rằng năm ngoái có 11 người được điều trị hantavirus tại Séc, và từ năm 2018 đến đầu tháng 5/2026 đã ghi nhận 73 ca.

Hai chủng hiện diện tại Séc phân bố theo vùng địa lý. Virus Puumala xuất hiện ở Nam Bohemia và Nam Morava. Virus Dobrava‑Belgrade lưu hành tại Bắc Morava, vùng Olomouc và vùng Zlín.

Cả hai đều gây hội chứng sốt xuất huyết kèm tổn thương thận. Chủng nguy hiểm hơn trong hai chủng tại Séc là Dobrava, trong trường hợp nặng có thể gây rối loạn đông máu, suy thận và đôi khi tổn thương phổi. Tử vong có xảy ra, nhưng hiếm.

Virus Andes lây nhiễm cho các hành khách trên tàu MV Hondius được quan tâm nhiều hơn vì đây là loài hantavirus duy nhất đã được xác nhận có lây từ người sang người.

Dữ liệu từ Hệ thống Thông tin Bệnh truyền nhiễm tại Cộng hòa Séc cho thấy từ năm 2018 đến nay không có bệnh nhân nào tử vong vì hantavirus.

Khi nào cần đi khám?

Sốt cao đột ngột kèm rét run
Đau cơ, đau lưng hoặc đau bụng dữ dội
Mờ mắt (dấu hiệu cảnh báo quan trọng)
Buồn nôn, nôn, tiêu chảy

Bài viết trên iDnes nhắc đến trường hợp một kiểm lâm ở Kladno tử vong năm 2016 vì một bệnh nhiễm trùng không xác định. Ban đầu ông được điều trị cúm, sau đó là viêm bàng quang; hantavirus chỉ được phát hiện khi khám nghiệm tử thi.

Các nhà dịch tễ học cho rằng rất quan trọng phải thông báo với bác sĩ nếu triệu chứng xuất hiện sau khi có hoạt động ngoài trời ở vùng nông thôn, bởi nếu không, bác sĩ có thể không nghĩ đến chẩn đoán này.

Lưu ý khi dọn dẹp

Giới chức y tế Séc cảnh báo con đường lây nhiễm phổ biến nhất là hít phải bụi hoặc khí dung chứa chất thải của loài gặm nhấm, đặc biệt là chuột đồng và chuột nhắt, ít gặp hơn là chuột cống.

Vì vậy, khuyến cáo các biện pháp phòng ngừa, bao gồm: ngăn chặn chuột xâm nhập nhà ở và thận trọng khi dọn dẹp. Khu vực nghi nhiễm cần được thông gió và làm ẩm trước để giảm bụi, đồng thời sử dụng găng tay và phương tiện bảo vệ đường hô hấp trong quá trình vệ sinh.

Nhà virus học Zelená nhấn mạnh việc chẩn đoán nhanh nhiễm hantavirus là rất quan trọng, vì “hiện không có thuốc điều trị đặc hiệu”. Bà cho biết hỗ trợ hồi sức tích cực, duy trì chức năng các cơ quan quan trọng ngay từ sớm có thể cứu sống bệnh nhân; trong những ca nặng nhất, thuốc kháng virus ribavirin có thể mang lại lợi ích.

Theo Expats