Số ca mắc bệnh Lyme tại Cộng hòa Séc năm nay đã tăng ở mức cực kỳ cao. Theo số liệu, từ đầu năm đến giữa kỳ nghỉ hè đã có 8.108 người mắc bệnh. Riêng trong tháng 7, trung bình mỗi ngày có thêm 90 ca nhiễm. Số người mắc bệnh cao nhất được ghi nhận tại vùng Trung Séc và vùng Nam Morava.

Mùa hè mới chỉ đi qua một nửa, nhưng các con số cho thấy đỉnh dịch thực sự về số người mắc bệnh có thể vẫn chưa đến. Chỉ riêng trong tháng 7 đã có 2.792 người mắc bệnh, tương đương một phần ba tổng số ca được ghi nhận trong cả năm ngoái.

Theo số liệu của Viện Y tế Nhà nước (SZÚ), trong những năm trước, số người mắc bệnh trong bảy tháng đầu năm thường dao động khoảng 1.500–2.000 ca. “Con số các ca bệnh thực sự rất lớn,” nhà dịch tễ học Hana Orlíková thuộc SZÚ nói với Novinky.

Theo bà, một phần nguyên nhân của mức tăng đột biến này có thể là do hệ thống báo cáo số liệu đã được thay đổi vào tháng 7 năm ngoái. Kể từ đó, dữ liệu về bệnh Lyme và các bệnh khác do các bác sĩ đa khoa và bác sĩ nhi khoa thu thập được tự động cập nhật vào hệ thống dữ liệu trung tâm. Vì vậy, số liệu năm nay đã xác nhận điều mà các bác sĩ từng dự đoán – rằng số người mắc bệnh thực tế cao hơn rất nhiều so với những gì trước đây chúng ta có thể biết một cách chắc chắn.

Nhìn chung, sự xuất hiện của các bệnh do bọ ve truyền bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố. Trong đó có mức độ nhiễm bệnh của quần thể ve, những biến động thời tiết theo mùa thông thường, và trong những năm gần đây ngày càng có thêm tác động của biến đổi khí hậu.

“Do nhiệt độ nhìn chung đang tăng lên, chúng tôi nhận thấy mùa bọ ve hoạt động đang kéo dài hơn, đồng thời hoạt động của ve cũng đang dịch chuyển lên những khu vực có độ cao lớn hơn,” bà Orlíková cảnh báo. Trước đây, người dân thường cho rằng ở vùng núi không cần quá lo lắng về ve, nhưng số liệu những năm gần đây cho thấy ngay cả ở đó cũng không nên mất cảnh giác.

Cho đến nay, số ca mắc bệnh cao nhất được ghi nhận tại vùng Trung Séc và vùng Nam Morava. Tại vùng Trung Séc, các bác sĩ đã ghi nhận 1.153 bệnh nhân tính đến cuối tháng 7, còn tại vùng Nam Morava là 1.052 người. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là người dân chỉ cần cẩn thận ở hai khu vực này. “Nhìn chung, có thể nói rằng bất kỳ huyện nào ở Cộng hòa Séc cũng có thể xảy ra lây nhiễm bệnh Lyme,” Orlíková cảnh báo.

Kháng sinh và xử lý sớm có thể giúp ích

Vấn đề nằm ở mức độ nhiễm bệnh cao trong quần thể bọ ve. Tại Cộng hòa Séc, tỷ lệ này ở mức cao. Tùy từng khu vực, có từ 15–40% số bọ ve bị nhiễm vi khuẩn gây bệnh. Dữ liệu cho thấy tình hình đôi khi còn nghiêm trọng hơn ở các thành phố so với khu vực thiên nhiên rộng mở. Điều này cũng có thể thấy ngay tại thủ đô.

“Các công viên và khu rừng đô thị ở Praha tạo ra một vi khí hậu đặc thù, nơi bọ ve phát triển đặc biệt thuận lợi. Vì vậy, nguy cơ lây nhiễm đối với cư dân thủ đô là hoàn toàn thực tế, ngay cả khi chỉ đi dạo thông thường,” bà Martina Marešová, Giám đốc Phòng Chống dịch của Trạm Vệ sinh Praha, cho biết.

Triệu chứng điển hình của bệnh là vùng da bị đỏ tại vị trí bọ ve cắn, với một vùng nhạt màu ở trung tâm. “Trong tình huống như vậy, mọi người không nên chần chừ đến gặp bác sĩ, vì bệnh này có thể điều trị rất hiệu quả bằng thuốc kháng sinh,” bà Orlíková nói thêm. Có thể vết đỏ tự biến mất, nhưng điều đó không có nghĩa là mọi thứ đã ổn. Nhiễm bệnh cũng có thể biểu hiện sau vài năm.

Dạng bệnh phổ biến nhất là thể da. Ban đầu, bệnh biểu hiện bằng vết đỏ nói trên, nhưng nếu không được điều trị, có thể tiến triển thành nhiễm trùng da và dẫn đến tình trạng vùng da bị ảnh hưởng trở nên mỏng đi. Tuy nhiên, cũng có những dạng bệnh khác nguy hiểm hơn. Một trong những dạng phức tạp nhất là bệnh Lyme thần kinh, tức tình trạng nhiễm trùng tấn công hệ thần kinh. Ngoài ra còn có những dạng hiếm gặp có thể gây tổn thương tim hoặc mắt.

Nguyên tắc chung là càng sớm lấy ve ra thì nguy cơ truyền bệnh càng thấp. Vị trí ve bám nên được khử trùng và tuyệt đối không nên dùng tay chạm trực tiếp vào con bọ ve. Dụng cụ lý tưởng để lấy  bọve là một chiếc nhíp đầu phẳng. Nên kẹp ve càng sát da càng tốt rồi nhẹ nhàng lắc qua lại để lấy ra. 

(Theo Novinky)