Mặc áo khoác trong nhà, tự chế thiết bị sưởi từ gạch và nến, là những mẹo giúp người Ukraine sống sót qua mùa đông bị cắt điện.

Người dân Ukraine đang sống trong cảnh bị cắt sưởi, điện và nước kéo dài trong mùa đông lạnh giá nhất kể từ khi cuộc xung đột Nga - Ukraine bùng nổ hồi tháng 2/2022, sau hàng loạt đợt tấn công dồn dập của Nga vào lưới điện Ukraine.

Thị trưởng Kiev Vitali Klitschko cho biết vụ oanh tạc hôm 9/1 đã làm gần 6.000 ngôi nhà mất hệ thống sưởi. Các đội sửa chữa đã phải làm việc suốt ngày đêm để khôi phục điện cho những hộ dân này vào tuần trước. Thế nhưng chưa đầy hai tuần sau, một đợt tấn công khác lại khiến lưới điện sụp đổ.

Hệ thống sưởi ngừng hoạt động vì máy bơm và bảng điều khiển không có điện. Những tòa nhà chọc trời hiện đại biến thành chiếc hộp bê tông lạnh lẽo, dòng sông Dnipro tỏa ra hơi lạnh thấu xương phả vào các tòa nhà ven sông.

Giữa cái lạnh thấu xương -18°C, tuyết phủ trắng xóa ngoài trời, mất điện khiến nhà cửa lạnh đến mức cửa sổ đóng băng bên trong, ngồi trong nhà cũng thở ra khói. Nhiều người dân Kiev cho hay phải mặc áo khoác dày trong nhà, dùng bếp cắm trại nấu ăn và đắp nhiều lớp chăn mới ngủ được.

Yulia Babiak, nhà tâm lý học, cho hay những đợt mất điện kéo dài giữa mùa đông lạnh giá khiến mọi người kiệt sức.

Vào tháng 1, mặt trời ở Kiev lặn lúc 17h30. Thủ đô Ukraine chìm trong bóng tối đến khi mặt trời mọc vào 7h30 sáng hôm sau. Gia đình nào cũng có vài loại đèn chạy bằng pin, đèn USB. Trong các quán cà phê, nhà hàng, người ta dùng bữa dưới ánh nến và tiếng ầm ầm của máy phát điện.

Những kệ hàng từng bày bán bếp ga di động, máy sưởi và miếng dán giữ nhiệt hóa học trong các cửa hàng bây giờ trống rỗng. Đối với nhiều cư dân thành phố, những đồ vật phục vụ cắm trại này đã trở thành cách duy nhất để giữ ấm, nấu ăn hoặc đun nước.

Đối với những người không kịp mua máy sưởi và bếp ga di động, gạch chịu lửa đã trở thành mặt hàng phổ biến. Trên mạng, người ta hướng dẫn cách tăng nhiệt độ trong phòng lên vài độ bằng các thiết bị sưởi tự chế đơn giản. Những người trong nhà có khí ga sẽ đặt gạch lên bếp, để gạch nóng lên và tỏa nhiệt sưởi ấm phòng.

Những người sống trong nhà cao tầng không có ga thì đặt gạch lên vỉ nướng thịt, phía dưới đốt nến để làm nóng gạch. Phương pháp này hiệu quả nhưng không an toàn. Trên mạng xã hội, người dân nhắc nhau nên sử dụng máy báo khói và khí CO.

Một cách giữ ấm an toàn và phổ biến nữa là sử dụng lều cắm trại. Họ dựng lều trong phòng ngủ, đặt túi chườm nước nóng cạnh chỗ ngủ có thể giữ ấm 4-5 tiếng.

Các doanh nghiệp có máy phát điện thông báo cung cấp nơi trú ẩn và giúp đỡ những người không có điện qua mạng xã hội. Ngoài các điểm sưởi di động do Cơ quan Khẩn cấp Nhà nước và tổ chức từ thiện thiết lập, người dân địa phương đang tự tạo ra điểm trú ẩn của riêng mình.

Tại quán cà phê, trạm xăng, các công nhân dịch vụ tiện ích và năng lượng đang sửa chữa lưới điện được mời dùng cà phê nóng và đồ ăn nhẹ. Mệt mỏi vì bóng tối, cái lạnh và không thể nấu nướng bữa ăn nóng sốt, cư dân của một khu phố ở Kiev đã cùng nhau tổ chức tiệc nướng ngoài trời với âm nhạc, rượu vang nóng và khiêu vũ.

Taisiia Nechytailo, chủ một tiệm làm đẹp, đề nghị gội đầu miễn phí cho người dân địa phương nếu họ không có nước nóng ở nhà hoặc cho họ làm việc bằng laptop tại tiệm, nơi có nguồn điện độc lập và truy cập Internet không gián đoạn.

"Chiến thuật của Nga là tấn công vào lĩnh vực năng lượng, để chúng tôi không có điện và nhiệt sưởi, nhưng không hiệu quả. Chúng tôi chỉ càng thêm phẫn nộ bởi chúng tôi biết mình đang chiến đấu vì điều gì", Nechytailo nói.

Nguồn: VNE