Táo Séc trong nghiên cứu của nhóm môi trường: Nhiều hoạt chất hơn, nhưng vẫn thấp xa dưới ngưỡng cho phép Bảy loại thuốc bảo vệ thực vật trong một quả táo – dù đều ở mức rất thấp so với giới hạn an toàn. Nghiên cứu mới của một tổ chức môi trường quốc tế đã làm dấy lên tranh luận: táo trồng tại Séc có thực sự an toàn, hay các quy định hiện hành đang bỏ qua những rủi ro tiềm ẩn? Giới trồng trọt lẫn các nhà khoa học đều trấn an rằng mọi thứ vẫn trong chuẩn mực và không có vi phạm pháp luật. Tổ chức PAN Europe, chuyên vận động hạn chế hóa chất nguy hại trong nông nghiệp và ủng hộ các giải pháp canh tác thân thiện, đã phân tích dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trong 59 mẫu táo. Các mẫu được mua cuối tháng 1 tại các siêu thị thông thường ở 13 nước châu Âu. “Kết quả cho thấy hỗn hợp thuốc bảo vệ thực vật trong táo đa dạng nhất là ở Luxembourg và ngay tại Séc,” Jan Skalnik từ phong trào Hnutí Duha – đơn vị cung cấp mẫu phía Séc – cho biết. Tất cả đều là táo trồng tại các vườn cây ăn quả trong nước. Dư lượng thuốc được phát hiện ở phần lớn mẫu táo trên khắp châu Âu – từ Tây Ban Nha, qua Đức đến Ba Lan. Trung bình, mỗi quả có ba hoạt chất khác nhau. Nghiên cứu lưu ý một số hoạt chất thuộc nhóm chế phẩm mà Liên minh châu Âu xếp vào diện rủi ro cao hơn, do nguy cơ ảnh hưởng đến hệ thần kinh hoặc tồn lưu lâu trong môi trường. Trong khi ở Đan Mạch hay Pháp vẫn có mẫu hầu như không “pha trộn” nhiều hoạt chất, thì tại các nước khác, “cocktail thuốc trừ sâu” là điều khá phổ biến. Tại Séc, sự kết hợp nhiều loại thuốc bảo vệ thực vật trong một quả táo thuộc nhóm thường gặp hơn. Táo cũng là loại cây ăn quả chủ lực của nông nghiệp Séc, với các vùng trồng lớn ở Polabí, Nam Morava và Nam Bohemia. Theo Quỹ can thiệp nông nghiệp nhà nước, sản lượng táo hàng năm khoảng 200.000 tấn, trong đó một phần đáng kể là từ vườn nhà của các hộ gia đình. Không mẫu nào vượt ngưỡng, nông dân nói bị “dọa oan” Các tác giả nghiên cứu nhấn mạnh: không mẫu nào vượt quá giới hạn tối đa về dư lượng mà EU quy định. Họ chỉ trích chính hệ thống đánh giá hiện hành, vốn xem xét từng hoạt chất riêng rẽ và chưa tính đủ đến khả năng tương tác cộng dồn. Nhóm nghiên cứu so sánh với chuẩn dành cho thực phẩm trẻ sơ sinh: nếu dùng chính những quả táo này để sản xuất đồ ăn dặm, theo tính toán của họ, 93% mẫu sẽ không đạt mức ngưỡng phòng ngừa khắt khe hơn – 0,01 mg thuốc bảo vệ thực vật trên 1 kg. Giới trồng táo và một phần cộng đồng chuyên gia phản bác, cho rằng đây là kiểu “hù dọa” và bóp méo thông tin. “Tất cả các mẫu táo được kiểm tra đều đáp ứng những chuẩn khắt khe nhất. Ở các mẫu Séc, giá trị dư lượng chủ yếu chỉ ở mức tối đa khoảng 5% giới hạn cho phép,” Chủ tịch Hiệp hội trồng cây ăn quả Séc (Ovocnářská unie ČR) Martin Ludvík khẳng định. Phòng Thương mại Nông nghiệp cũng nhấn mạnh, sản phẩm trong nước được kiểm soát lâu dài và an toàn kể cả với trẻ em. Các nhà khoa học thuộc Viện Nghiên cứu cây ăn quả Holovousy và Trung tâm quốc gia về nghiên cứu nông nghiệp – thực phẩm cũng đưa ra lập luận tương tự. Họ nhắc rằng ngưỡng 0,01 mg/kg không phải là ranh giới sức khỏe, mà là chuẩn phòng ngừa đặc biệt dành riêng cho sản phẩm cho trẻ sơ sinh. “Việc phát hiện dấu vết thuốc bảo vệ thực vật trong hoa quả thông thường tự thân nó không đồng nghĩa với nguy cơ đối với sức khỏe,” Tereza Horská từ Trung tâm nghiên cứu quốc gia nói. Tranh cãi còn xoay quanh nguồn gốc táo được khảo sát. Ban đầu chưa rõ liệu chúng có thực sự được trồng tại Séc hay không. Hnutí Duha sau đó đã cung cấp cho trang Novinky hình ảnh các sản phẩm được sử dụng trong nghiên cứu, trong đó nước xuất xứ được ghi rõ là Cộng hòa Séc. Các mẫu táo này được mua tại các siêu thị thuộc chuỗi Billa, Lidl và Tesco.

Hội đồng Ngân sách Quốc gia (NRR) theo Thủ tướng Andrej Babiš (phong trào ANO) là một “cơ quan thừa”, còn các nhà kinh tế chỉ là “lý thuyết gia”. Ông bác bỏ chỉ trích của NRR, cơ quan cho rằng với dự thảo ngân sách có mức thâm hụt 310 tỷ korun, chính phủ đã vi phạm luật trách nhiệm ngân sách. Babiš đồng thời cam kết nội các của ông sẽ không tăng thuế. Theo ông, Cộng hòa Séc vẫn còn “ít nợ” và cần tiếp tục đầu tư.

Năm nay mùa đông ở Séc lạnh hơn so với những năm gần đây, nhờ đó tuyết tại nhiều nơi giữ được lâu hơn. Ngay cả tại thủ đô Praha, một trong các trạm khí tượng đã ghi nhận lớp tuyết phủ mặt đất gần như mỗi ngày. Trong bối cảnh những năm gần đây, đây là hiện tượng khá hiếm.

Trên thế giới, số bệnh nhân mắc chứng đau nửa đầu đang tăng lên và các bác sĩ khẳng định rằng biến đổi khí hậu là nguyên nhân gây ra điều này. Theo các nghiên cứu, đối với một số người, chỉ cần nhiệt độ thay đổi khoảng năm độ cũng có thể kích hoạt cơn đau đầu dữ dội không chịu nổi. Chứng đau nửa đầu, vốn thường là nguyên nhân dẫn đến mất khả năng lao động, đang ảnh hưởng đến khoảng 1,5 người Séc, con số này cao hơn gấp đôi so với 10 năm trước.

Bộ Lao động Séc đang xem xét việc thay đổi hệ thống tái đào tạo nghề. Trong bối cảnh chấm dứt khai thác than đá tại khu vực Karviná, Bộ trưởng Aleš Juchelka đã đề cập đến vấn đề này. Theo đó, các doanh nghiệp trong tương lai có thể không cần đào tạo người lao động thông qua Sở Lao động, mà sẽ tự thực hiện việc đào tạo với sự hỗ trợ của nhà nước.

Lực lượng cứu hỏa vùng Královéhradecký vừa trải qua một ca xử lý đặc biệt nghiêm trọng. Hôm thứ Sáu, họ được điều tới hiện trường vụ cháy một căn nhà kiểu nhà nghỉ/chalupa ở khu vực Rychnov. Sáng thứ Bảy, nhà chức trách xác nhận vụ hỏa hoạn đã cướp đi mạng sống của một người.

Cảnh sát vùng Karlovy Vary trong đêm thứ Sáu rạng sáng thứ Bảy đã phải can thiệp vào một vụ ẩu đả nghiêm trọng ở Cheb. Trước một sòng bạc tại đây, một người đàn ông 24 tuổi đã xô xát với đối thủ lớn hơn mình 10 tuổi. Người đàn ông 34 tuổi sau đó phải vào viện cấp cứu.

Đơn vị vận hành chuỗi nhà hàng KFC tại Cộng hòa Séc, công ty AmRest, khẳng định đồ ăn tại hệ thống này an toàn.

Món chính chưa đến 40 korun, súp có giá chỉ bằng hai chiếc bánh mì rohlík. Ngay trung tâm thành phố Ústí nad Labem, mỗi sáng đều xuất hiện những hàng người dài trước một quầy bán đồ ăn lưu động với mức giá như từ thế kỷ trước. Trong khi đó, giá bữa trưa tại Séc lại tiếp tục tăng so với cùng kỳ năm ngoái. Ở các nhà hàng, giá trung bình hiện đã tiệm cận mốc 200 korun.

Theo Bộ trưởng Giao thông Vận tải Séc Ivan Bednárik, chủ sở hữu ô tô điện nên trả mức phí sử dụng đường cao tốc bằng với ô tô dùng động cơ đốt trong. Trước đó, ông từng đề xuất rằng ô tô điện có thể được áp dụng mức phí thấp hơn. Hiện nay, ô tô chạy hoàn toàn bằng điện hoàn toàn không phải trả phí tem xa lộ tại Cộng hòa Séc.