Séc thí điểm phát hiện sớm ung thư tuyến tụy ở người mới mắc tiểu đường
Các bác sĩ tại Séc sẽ tập trung vào những người mới mắc tiểu đường hoặc đang ở giai đoạn tiền tiểu đường, nhằm xác định liệu tình trạng của họ có liên quan đến ung thư tuyến tụy hay không. Theo thông cáo của Bộ Y tế Séc, dự án thí điểm bắt đầu vào năm 2027 có thể thu hút tới 500 bác sĩ tham gia. Các bác sĩ có thể lựa chọn tới 5.000 bệnh nhân từ 60 đến 78 tuổi để chỉ định siêu âm bụng.

Mỗi năm, Séc ghi nhận khoảng 2.600 người được chẩn đoán ung thư tuyến tụy và khoảng 2.300 người tử vong vì căn bệnh này. Bệnh thường không biểu hiện triệu chứng trong thời gian dài. Theo Bộ Y tế, hiện chưa có phương pháp đáng tin cậy để phát hiện bệnh sớm. Tiểu đường mới được chẩn đoán cũng có thể là một trong những dấu hiệu của ung thư tuyến tụy.
“Phát hiện sớm là một trong những thách thức lớn nhất đối với ung thư tuyến tụy. Vì vậy, chúng tôi hỗ trợ kiểm chứng các quy trình có thể giúp nhận diện sớm hơn những bệnh nhân có nguy cơ và bảo đảm họ được thực hiện các xét nghiệm, thăm khám cần thiết”, Bộ trưởng Y tế Adam Vojtěch (ANO), cho biết.
Theo ông, dự án thí điểm được tài trợ từ các quỹ châu Âu sẽ cung cấp cơ sở để Bộ Y tế quyết định hướng phát triển tiếp theo của công tác chăm sóc y tế.
“Điều quan trọng là kết hợp kinh nghiệm của bác sĩ đa khoa với chuyên môn của các bác sĩ chuyên khoa, đồng thời bảo đảm các bước chăm sóc được kết nối liên tục”, ông nói thêm.
Tuyến tụy tham gia điều hòa lượng đường trong máu. Ở một bộ phận bệnh nhân lớn tuổi, tiểu đường mới khởi phát có thể liên quan đến khối u tại cơ quan này, đặc biệt khi đi kèm tình trạng sụt cân không chủ ý hoặc các vấn đề sức khỏe khác.
“Năm đầu tiên kể từ khi được chẩn đoán tiểu đường là giai đoạn có nguy cơ cao nhất. Tuy nhiên, chúng tôi vẫn đặc biệt theo dõi trong thời gian tới ba năm”, ông Miroslav Zavoral, phụ trách chuyên môn của dự án, đồng thời là Viện trưởng Viện Ung thư đường tiêu hóa thuộc Bệnh viện Quân y Trung ương tại Praha, giải thích. Theo ông, đường huyết tăng dù đã điều trị hoặc tình trạng tiểu đường khó kiểm soát có thể là dấu hiệu gợi ý ung thư.
Ngoài những người được chẩn đoán tiểu đường trong ba năm gần đây, các bác sĩ cũng tập trung vào nhóm có đường huyết tăng, được gọi là tiền tiểu đường.
Bác sĩ đa khoa tham gia dự án có thể lựa chọn những bệnh nhân từ 60 đến 78 tuổi mắc tiểu đường hoặc tiền tiểu đường để chỉ định siêu âm bụng. Tùy kết quả, bệnh nhân có thể cần được chụp cắt lớp vi tính (CT), chụp cộng hưởng từ (MRI) hoặc siêu âm nội soi.
Nếu các quy trình cho thấy hiệu quả, chương trình thí điểm có thể được phát triển thành chương trình sàng lọc toàn quốc.
“Chúng tôi muốn kiểm chứng toàn bộ quy trình, từ nhận diện bệnh nhân có nguy cơ tại phòng khám đến bảo đảm thực hiện các thăm khám tiếp theo”, ông Karel Hejduk, người đứng đầu Trung tâm Sàng lọc Quốc gia do Bộ Y tế thành lập, cho biết.
“Trải nghiệm của những bệnh nhân tham gia sẽ giúp chúng tôi xây dựng khuyến nghị cho bác sĩ và đánh giá liệu cách tiếp cận này có thể được áp dụng trong thực hành thường quy hay không, cũng như cần những điều kiện nào”, ông nói thêm.
Theo ČTK











