Thủ tướng Babiš yêu cầu Bộ trưởng Schillerová đề xuất doanh nghiệp xử lý ô nhiễm tại Klatovy

Thủ tướng Andrej Babiš đã giao Bộ trưởng Bộ Tài chính Alena Schillerová đề xuất các doanh nghiệp có khả năng xử lý chất độc được phát hiện tại khu vực Dobrá Voda thuộc vùng Šumava, huyện Klatovy. Trả lời báo giới về cách đảng Motoristé xử lý tồn lưu ô nhiễm môi trường từ trước, ông Babiš cho biết ông không ủng hộ việc chỉ có một nhà cung cấp độc quyền. Trước đó, Motoristé đã đề xuất giao công việc cho Công ty Dekonta.

Trước khi lên đường dự cuộc họp tại Bratislava, ông Babiš xác nhận Bộ trưởng Bộ Môi trường Igor Červený, thành viên đảng Motoristé, hôm thứ Hai đã đề xuất trao hợp đồng cho Dekonta, doanh nghiệp chuyên xử lý ô nhiễm. Tuy nhiên, do có ý kiến phản đối, Chính phủ đã tạm dừng thảo luận nội dung này và sẽ xem xét lại tại phiên họp vào thứ Hai tới.

Liên quan đến vụ việc, truyền thông chú ý tới bà Klára Sovová, cổ đông thiểu số của Dekonta và là ứng cử viên của đảng Motoristé cho chức Thị trưởng Praha. Ông Babiš cho biết không quen bà Sovová.

Dekonta, doanh nghiệp từng tiến hành khảo sát tại khu vực Šumava, hôm thứ Tư phản đối việc gắn hoạt động chuyên môn của công ty với những diễn biến chính trị hiện nay. Theo doanh nghiệp, bà Sovová không tham gia quá trình ra quyết định về các hợp đồng cũng như công tác điều hành.

“Bộ Tài chính hiện đang lập danh sách các doanh nghiệp có kinh nghiệm xử lý những tồn lưu ô nhiễm môi trường phát sinh trước quá trình tư nhân hóa và theo đánh giá chuyên môn của Bộ, có đủ năng lực thực hiện hợp đồng này. Bản phân tích, kèm theo hồ sơ năng lực và các dự án tham chiếu, có thể hỗ trợ Bộ Môi trường trong việc tìm kiếm nhà thầu thực hiện công tác xử lý ô nhiễm tại Šumava”, Bộ Tài chính cho biết trong phản hồi gửi Hãng thông tấn Séc (ČTK) chiều thứ Năm.

Hôm thứ Ba, Bộ trưởng Bộ Môi trường Červený thông báo tại khu vực quân sự cũ Dobrá Voda thuộc huyện Klatovy, nằm trong Vườn quốc gia Šumava, có khoảng 1.000 tấn đất bị ô nhiễm và 200 thùng chứa hóa chất nguy hiểm. Theo ông, dự án xử lý trị giá 192 triệu korun sẽ bắt đầu vào ngày 21/9 và kéo dài đến tháng 6/2028.

Bộ trưởng Bộ Môi trường đồng thời bác bỏ ý kiến cho rằng ông quan tâm đến vụ việc vì bà Sovová, đồng nghiệp cùng đảng, từng làm việc tại Dekonta.

Năm 2023, Dekonta đã khảo sát khu huấn luyện quân sự cũ Prášily tại Šumava. Sau đó, công ty tiếp tục triển khai xử lý ô nhiễm tại một khu vực có quy mô nhỏ hơn. Theo ông Červený, ban lãnh đạo tiền nhiệm của Bộ Môi trường khi đó đã nhận được thông tin từ Dekonta về các chất nguy hiểm hiện diện tại khu vực và thực tế phạm vi ô nhiễm lớn hơn dự kiến.

Tháng 6 năm nay, Bộ Môi trường giao Dekonta khảo sát tình trạng rò rỉ hóa chất tại khu quân sự cũ Dobrá Voda. Theo Bộ, Dekonta được trao hợp đồng trị giá 3,2 triệu korun theo cơ chế ngoại lệ do Bộ trưởng Bộ Môi trường phê duyệt, xuất phát từ những rủi ro nghiêm trọng về an ninh và môi trường.

Cựu Bộ trưởng Bộ Môi trường Petr Hladík, thuộc đảng KDU-ČSL, đã kêu gọi công bố báo cáo khảo sát cuối cùng của Dekonta.

Bộ Môi trường sẽ thông báo kế hoạch xử lý cho chính quyền địa phương
Bộ Môi trường sẽ thông tin cho đại diện các địa phương bị ảnh hưởng tại Šumava vào đầu tuần tới về phương án xử lý các chất độc hại trong khu vực, Thị trưởng thành phố Hartmanice Pavel Valdman, thuộc SNK Hartmanice 2018, cho biết.

Theo ông Valdman, cuộc họp với các thị trưởng nhiều khả năng còn có đại diện của các cơ quan liên quan khác. Ngay trong ngày thứ Tư, đại diện Bộ Môi trường, cảnh sát và ban quản lý vườn quốc gia đã tới làm việc với chính quyền các địa phương.

Ông Valdman cho biết một đại diện phụ trách lĩnh vực an ninh và quản lý khủng hoảng của Bộ Môi trường, người được giao xử lý vụ việc, đã tới Hartmanice. Trưởng đơn vị cảnh sát huyện Klatovy và đại diện Vườn quốc gia Šumava cũng tham gia.

“Họ đến để hỏi điều gì khiến chúng tôi lo ngại nhất và người dân đang đặt ra những câu hỏi gì. Tôi nói rằng không ai biết chính xác địa điểm đó ở đâu và tốt hơn hết nên công bố, bởi thông tin này trên thực tế đã lan truyền rộng rãi”, ông Valdman cho biết.

Theo Thị trưởng Hartmanice, ông cũng chuyển tới đoàn công tác câu hỏi trong thư của một cư dân địa phương, trong đó đề nghị làm rõ liệu các chất độc có gây nguy hiểm cho nguồn nước ngầm hay không, chính quyền thành phố có theo dõi và lấy mẫu nước tại sông Křemelná và suối Zhůřský hay không, cũng như những rủi ro có thể phát sinh.

“Người dân bắt đầu đặt câu hỏi và muốn biết thêm thông tin”, ông nói. Hai bên thống nhất rằng chính quyền thành phố sẽ chuyển các câu hỏi tới Bộ Môi trường.

“Sau cuối tuần, dự kiến sẽ có một cuộc họp bàn tròn dành cho các thị trưởng tại Šumava. Tại đây, các địa phương bị ảnh hưởng sẽ được thông báo về tình hình, kế hoạch xử lý và cách thức triển khai. Tôi đang chờ xem thông tin cụ thể”, ông Valdman nói.

Cảnh sát bảo vệ khu vực ô nhiễm 24/24 giờ
Theo ông Valdman, trong cuộc làm việc hôm thứ Tư, đại diện các cơ quan chức năng không tiết lộ vị trí cụ thể của khu vực bị ô nhiễm.

“Họ nói khu vực này đang được cảnh sát canh gác 24/24 giờ và có phạm vi khoảng 300 x 300 m. Việc bảo vệ sẽ được duy trì cho tới khi các cơ quan tại Praha đưa ra giải pháp và xác định quy trình xử lý rõ ràng”, ông cho biết.

“Không có thời hạn cụ thể nào được nêu trong ngày thứ Tư. Chúng tôi sẽ được thông báo tại cuộc họp bàn tròn. Hiện nay, họ đang làm việc với thị trưởng các địa phương bị ảnh hưởng nặng nhất và đề nghị chúng tôi chưa tự triển khai bất kỳ biện pháp riêng nào, mà chuyển toàn bộ vấn đề tới Bộ Môi trường. Người phát ngôn của Bộ cũng đã liên hệ, đề nghị tôi trao đổi trực tiếp với bà nếu phát sinh khó khăn hoặc có câu hỏi từ báo chí. Họ muốn hạn chế tâm lý hoang mang”, ông Valdman nói.

Theo ông, các địa phương khác bị ảnh hưởng gồm Čachrov và Prášily, trong khi Železná Ruda không nằm trong phạm vi tác động. Khu vực liên quan được xác định là Kepelské Zhůří.

Trước năm 1989, đây là khu huấn luyện hóa học của quân đội Tiệp Khắc, nơi có các boong-ke với phần mái đã sập. “Tại đó chỉ có một vài công trình; nhiều khả năng các chất này nằm trong các tầng hầm”, ông nhận định.

Hiện nhiều người tới Šumava hái nấm và theo Thị trưởng Hartmanice, “cơn sốt hái nấm” đang bắt đầu.

“Tuy nhiên, tôi không cho rằng sẽ có đông đảo du khách đổ tới khu vực đó. Gần đó có tuyến đường dành cho xe đạp từ Zhůří tới Hůrka, chạy dọc theo con đường được gọi là ‘đường của các vị tướng’, nên vẫn có người qua lại. Tuy nhiên, tôi không biết liệu có ai đi vào những đồng cỏ hẻo lánh này hay không”, ông nói thêm.

Theo ông Valdman, vào lúc 10 giờ thứ Bảy sẽ diễn ra một buổi lễ tôn giáo tại nhà nguyện, Thánh giá Hòa giải và đài tưởng niệm quân đội Mỹ ở Zhůří, gần khu vực nói trên.

“Các cơ quan chức năng nói với tôi rằng sự kiện này không bị đe dọa và các hoạt động thông thường vẫn được duy trì”, ông kết luận.

Nguồn ČT24