Nga tuyên bố kiểm soát một nửa TP Kupiansk, Ukraine bác bỏ; Tai nạn tàu điện leo dốc ở Lisbon, Bồ Đào Nha tổ chức quốc tang; Thẩm phán lật ngược quyết định cắt giảm tài trợ cho Harvard... là một số tin tức thế giới đáng chú ý sáng 4-9.

Ông Trump ám chỉ sẽ trừng phạt Nga nếu không chấm dứt cuộc chiến ở Ukraine

Ngày 3-9, Tổng thống Mỹ Donald Trump ám chỉ rằng Mỹ sẽ áp các lệnh trừng phạt mới lên Nga nếu Matxcơva không chấm dứt cuộc chiến ở Ukraine. Ông Trump nói "các vị sẽ thấy điều gì đó xảy ra" nếu ông không hài lòng với phản ứng của Tổng thống Nga Vladimir Putin, theo Hãng tin AFP.

"Tôi không có thông điệp nào gửi tới Tổng thống Putin. Ông ấy biết rõ lập trường của tôi và ông ấy sẽ đưa ra quyết định theo cách này hay cách khác" - ông Trump nói với các phóng viên tại Nhà Trắng khi ông gặp Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki.

Nhà lãnh đạo Mỹ nói: "Dù quyết định của ông ấy là gì, chúng tôi sẽ hoặc là hài lòng, hoặc là không hài lòng về điều đó. Và nếu chúng tôi không hài lòng, các vị sẽ thấy điều gì đó xảy ra".
Bình luận của ông Trump được đưa ra trong bối cảnh ông Putin tuyên bố sẽ tiếp tục cuộc chiến ở Ukraine nếu không đạt được thỏa thuận hòa bình.

Hãng tin AFP nhận định nỗ lực ngoại giao của Tổng thống Trump nhằm đạt được thỏa thuận hòa bình ở Ukraine dường như đang rơi vào bế tắc.

Một quan chức Nhà Trắng cho biết ông Trump sẽ nói chuyện với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky vào ngày 4-9, sau khi ông Zelensky và các nhà lãnh đạo châu Âu cho biết họ dự kiến có một cuộc gọi như vậy.

Ông Macron: Các bảo đảm an ninh cho Ukraine đã sẵn sàng

Ngày 3-9, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron thông báo các bảo đảm an ninh dành cho Ukraine đã sẵn sàng và sẽ được "liên minh tự nguyện" thông qua vào ngày 4-9, theo Hãng tin Reuters.

“Chúng tôi, với tư cách là người châu Âu, hiện sẵn sàng cung cấp các bảo đảm an ninh cho Ukraine và người dân Ukraine ngay trong ngày thỏa thuận hòa bình được ký kết. Công tác chuẩn bị đã hoàn tất" - ông Macron nói.

Nhà lãnh đạo Pháp đã tiếp đón Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tại Điện Elysée ở Paris vào đêm trước cuộc họp của các nhà lãnh đạo liên minh tự nguyện - nhóm các nước đang hỗ trợ Ukraine trong cuộc chiến với Nga.

Nga tuyên bố đã kiểm soát một nửa thành phố Kupiansk, Ukraine bác bỏ

Ngày 3-9, Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố quân đội nước này đã kiểm soát được "khoảng một nửa" thành phố Kupiansk ở vùng Kharkov, đông bắc Ukraine, nhưng quân đội Ukraine bác bỏ tuyên bố này, nói rằng không có bước tiến nào như vậy.

Hãng tin Reuters cho biết họ chưa thể xác minh độc lập các báo cáo từ chiến trường của cả hai bên.

Kupiansk đã trở thành tâm điểm của các hoạt động quân sự gia tăng và giao tranh ác liệt trong nhiều tháng qua. Quân đội Nga từng kiểm soát thành phố này trong những tuần đầu tiên của cuộc chiến, nhưng các lực lượng Ukraine đã giành lại quyền kiểm soát.

Tai nạn tàu điện leo dốc bi thảm ở Lisbon, Bồ Đào Nha tổ chức quốc tang

Hiện trường vụ tai nạn ở Lisbon, Bồ Đào Nha ngày 3-9 - Ảnh: AFP

Ít nhất 15 người thiệt mạng và 18 người bị thương vào ngày 3-9 khi tàu điện leo dốc Gloria - phương tiện nổi tiếng với du khách và là một trong những biểu tượng của thủ đô Lisbon (Bồ Đào Nha) - bị trật bánh và lao đi, theo Hãng tin Reuters.

Chính quyền địa phương chưa tiết lộ danh tính hay quốc tịch của các nạn nhân, nhưng cho biết một số người nước ngoài nằm trong số những người thiệt mạng.

"Hôm nay là một ngày bi thảm đối với thành phố của chúng tôi. Lisbon đang trong thời khắc đau buồn. Đây là một sự cố vô cùng bi thảm" - Thị trưởng Carlos Moedas của Lisbon nói trước báo giới.

Chính phủ Bồ Đào Nha đã tuyên bố quốc tang vào ngày 4-9.

Thẩm phán liên bang lật ngược quyết định cắt giảm tài trợ cho Đại học Harvard

Ngày 3-9, thẩm phán liên bang ra lệnh hủy bỏ việc cắt giảm sâu rộng các khoản tài trợ của chính quyền ông Trump dành cho Đại học Harvard, mà ban đầu được thực hiện vì cáo buộc bài Do Thái và thiên vị tại Harvard, theo Hãng tin AFP.

"Tòa án hủy bỏ và bác bỏ các lệnh đóng băng (freeze order) và thư chấm dứt (termination letter) vì vi phạm Tu chính án thứ nhất" - thẩm phán liên bang Allison Burroughs ở Boston nêu rõ.

Tất cả các lệnh đóng băng và chấm dứt tài trợ cho Harvard được thực hiện kể từ ngày 14-4-2025 đều bị hủy bỏ.

Quyết định của thẩm phán Allison Burroughs đánh dấu chiến thắng pháp lý to lớn cho Đại học Harvard khi trường danh tiếng này tìm cách đạt được thỏa thuận có thể chấm dứt xung đột trên nhiều mặt trận với Nhà Trắng.

Quyền thủ tướng Thái Lan bị tố khi quân

Báo Bangkok Post đưa tin nghị sĩ Đảng Dân chủ mới Suratin Pichan cùng nhà hoạt động chính trị Thaikorn Polsuwa đã nộp đơn khiếu nại lên Cục Điều tra trung ương ở thủ đô Bangkok vào ngày 3-9, cáo buộc Quyền thủ tướng Thái Lan Phumtham Wechayachai phạm tội khi quân (lese majeste) vì đã xin nhà vua phê chuẩn việc giải tán Hạ viện.

Ông Thaikorn cho rằng ông Phumtham không nên đệ trình yêu cầu giải tán Hạ viện vì theo ông, với tư cách là quyền thủ tướng, ông không có thẩm quyền làm như vậy. Vị này cho rằng việc xin Quốc vương phê chuẩn có thể bị coi là hành động khi quân, vì lợi dụng hoàng gia làm "công cụ chính trị".

Đồng thời, Đảng Bhumjaithai cũng nộp đơn khiếu nại riêng, cáo buộc ông Phumtham lạm quyền.

Đảng Pheu Thai xác nhận ông Phumtham đã trình sắc lệnh lên hoàng gia để xin giải tán Hạ viện, nhằm đưa Thái Lan thoát khỏi cuộc khủng hoảng chính trị hiện tại. Nếu được chấp thuận, Thái Lan sẽ tổ chức bầu cử trong vòng 45 - 60 ngày.

Sau động đất kinh hoàng

Người dân Afghanistan đi trên đống đổ nát sau trận động đất 6 độ hôm 31-8 ở đông nam Afghanistan, làm hơn 1.400 người thiệt mạng và 3.100 người bị thương tại tỉnh Kunar. Ảnh ngày 2-9. (Reuters/Sayed Hassib)

Nguồn: Tuoitre