Việc lãi suất thế chấp tăng trong những tuần gần đây đã khiến con đường sở hữu nhà ở trở nên khó khăn hơn đối với nhiều người tại Séc. Những người vẫn đủ điều kiện vay vốn ngân hàng để mua nhà cần chuẩn bị cho thực tế rằng khoản trả góp hàng tháng sẽ cao hơn đáng kể so với số tiền thuê một căn hộ tương đương. Sự chênh lệch này đặc biệt rõ rệt ở các thành phố lớn. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, việc sở hữu một căn hộ vẫn là một lựa chọn hấp dẫn về lâu dài.

“Người dân Séc vẫn chưa mất đi mong muốn sở hữu nhà ở. Chỉ là một bộ phận trong số họ tạm thời chuyển từ trạng thái ‘mua nhà’ sang trạng thái ‘chờ đợi trong nhà thuê’,” ông Štěpán Gjurič, chủ sở hữu công ty môi giới bất động sản Remax Horizont, chia sẻ với Novinky.

Thuê nhà dễ chịu hơn về mặt tài chính, một phần vì người thuê chỉ cần có khoản tiền tiết kiệm ban đầu thấp hơn đáng kể. Để thuê nhà, thường chỉ cần đặt cọc vài chục nghìn korun, trong khi các ngân hàng yêu cầu người vay thế chấp phải có sẵn vài trăm nghìn, thậm chí hơn một triệu korun. Các khoản thanh toán hàng tháng khi thuê nhà cũng thấp hơn so với trả góp thế chấp.

Ví dụ, theo dữ liệu tháng 5 của trang web bất động sản Sreality.cz, một căn hộ studio rộng 30 m² tại Praha có giá trung bình khoảng 5,5 triệu korun. Nếu vay thế chấp 80% giá trị căn hộ với thời hạn 30 năm và lãi suất trung bình 4,52%, khoản trả góp hàng tháng sẽ vượt quá 22.000 korun. Trong khi đó, tiền thuê căn hộ tương tự chỉ khoảng 16.200 korun mỗi tháng.
Tình hình tại Brno cũng tương tự, khi tiền thuê nhà thấp hơn khoản trả góp thế chấp khoảng 5.000 korun mỗi tháng. Tại Ostrava, chênh lệch vào khoảng 3.000 korun mỗi tháng.

Thế chấp như một hình thức tích lũy tài sản

Tuy nhiên, quyết định của người dân không chỉ phụ thuộc vào số tiền phải trả hàng tháng. Các chuyên gia bất động sản cho rằng nhà ở sở hữu vẫn rất hấp dẫn đối với người Séc. Việc mua nhà đặc biệt phù hợp với những người tin rằng giá bất động sản sẽ tiếp tục tăng. Đồng thời, mua căn hộ cũng là một cách để tiết kiệm và tích lũy tài sản.

“Khi trả hết khoản thế chấp sau 30 năm, bạn sẽ sở hữu một tài sản thực sự. Bạn đã xây dựng được vốn cho mình. Sau đó bạn có thể bán căn hộ và sống bằng số tiền đó khi nghỉ hưu nếu cần,” ông Jakub Šolar, Giám đốc kinh doanh của công ty bất động sản Maxima Reality, cho biết.

Ông Gjurič cũng đồng tình và cho rằng đối với những người có khoản tiết kiệm đủ lớn, thu nhập ổn định và muốn bảo toàn giá trị tiền bạc trong tương lai, việc mua bất động sản vẫn là lựa chọn hợp lý, dù chi phí hàng tháng cao hơn.

Ngược lại, theo ông Šolar, thuê nhà có thể phù hợp hơn với những người muốn xây dựng tài sản theo cách khác. Họ có thể tận dụng khoản chênh lệch giữa tiền thuê nhà và khoản trả góp thế chấp giả định để đầu tư vào các tài sản khác, chẳng hạn như cổ phiếu.

Hiện tại, khó có thể kỳ vọng rằng tiền thuê nhà và khoản trả góp thế chấp sẽ sớm cân bằng trở lại. Thậm chí trong năm nay, khoảng cách này có thể còn lớn hơn.

Giá bất động sản đang tiếp tục tăng nhanh hơn giá thuê nhà. Ngoài ra, cuộc chiến ở Trung Đông đã góp phần khiến lãi suất tăng mạnh. Theo Hypoindex, lãi suất thế chấp hiện vẫn duy trì ổn định trên mức 5%.

Nếu căng thẳng giữa Israel và Mỹ một bên với Iran bên còn lại không hạ nhiệt, bất chấp việc đã công bố thỏa thuận hòa bình, những lo ngại về lạm phát cao có thể khiến Ngân hàng Quốc gia Séc phải tăng lãi suất cơ bản trong những tháng tới.

Điều này sẽ tiếp tục đẩy lãi suất thế chấp tăng cao. Khi đó, khoảng cách giữa khoản trả góp vay mua nhà và tiền thuê nhà có thể còn lớn hơn hiện nay.

(Theo Novinky)