Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen trong tuần này cho biết các chuyên gia EC đã hoàn tất phát triển ứng dụng dùng để xác minh độ tuổi người dùng trên các nền tảng trực tuyến. Theo chuyên gia công nghệ thông tin Séc Ondřej Rozinek, giải pháp này dự kiến sẽ miễn phí, hoạt động hiệu quả và hoàn toàn ẩn danh. Ngoài ra, các quốc gia thành viên sẽ có thể tự cấu hình, điều chỉnh hệ thống sao cho phù hợp với nhu cầu và quy định riêng của mình.

Ủy ban châu Âu đã giới thiệu nguyên mẫu của ứng dụng này từ tháng 7 năm ngoái, với mục tiêu tăng cường bảo vệ trẻ vị thành niên và ngăn các em tiếp cận nội dung không phù hợp. Ứng dụng đã được sáu quốc gia thử nghiệm gồm: Pháp, Tây Ban Nha, Ý, Đan Mạch, Hy Lạp và Síp. Theo Phó Chủ tịch Ủy ban Henny Virkkunen, các nền tảng trực tuyến thường phàn nàn rằng họ không có đủ công cụ để kiểm soát độ tuổi người dùng. Ứng dụng mới sẽ cung cấp khả năng đó.

Đây được dự kiến là một giải pháp miễn phí và có thể sử dụng rộng rãi, theo kế hoạch của Ủy ban châu Âu, nhằm bảo vệ trẻ em khỏi nội dung độc hại và bất hợp pháp. Tuy nhiên, các nhà phê bình lo ngại rằng nó có thể can thiệp quá mức vào quyền riêng tư của người dùng. Ủy ban khẳng định dữ liệu sẽ được bảo vệ tối đa và ứng dụng sẽ không chia sẻ dữ liệu với bên thứ ba.

Theo ông Rozinek từ Khoa Kỹ thuật phần mềm của Khoa Công nghệ Thông tin thuộc Đại học Kỹ thuật Séc (ČVUT), việc phát triển chương trình này là phản ứng trước việc các “ông lớn” internet cố gắng giữ người dùng trên nền tảng càng lâu càng tốt. Thời gian sử dụng càng dài, các công ty càng thu thập được nhiều dữ liệu.

Ông cho rằng tại Cộng hòa Séc, ứng dụng có thể được kết nối với hệ thống Danh tính điện tử quốc gia hiện có. Việc trao đổi dữ liệu sẽ không nhiều – theo những gì ông Rozinek đã thấy, chỉ là xác minh đơn giản về độ tuổi, thậm chí không cần biết tuổi cụ thể, mà chỉ xác nhận người dùng đã đủ 18 tuổi hay chưa.

“Ứng dụng sẽ khác nhau ở từng quốc gia thành viên. Mỗi nước sẽ có quyền tự chủ trong việc triển khai,” ông Rozinek nói với ČT24. Theo ông, các quốc gia sẽ tự quyết định cách vận hành hệ thống. Dữ liệu công dân cũng sẽ được giữ trong từng quốc gia, không gửi về một kho dữ liệu tập trung của EU.

Theo ông, nền tảng này an toàn và sử dụng các biện pháp bảo mật tương tự ngân hàng. Chi phí xác minh sẽ do các nền tảng liên quan chi trả. Ứng dụng cũng hoàn toàn ẩn danh: quốc gia sẽ xác minh người dùng, còn nền tảng chỉ nhận được câu trả lời đơn giản “CÓ/ KHÔNG” về việc người dùng đã đủ 18 tuổi hay chưa.

Điều mà ông Rozinek lo ngại là khả năng Liên minh châu Âu có thể xem đây chỉ là bước khởi đầu, sau đó tiếp tục mở rộng hệ thống xác minh tương tự sang các lĩnh vực khác trong đời sống người dân.

Chỉ trích về bảo mật

Trang Politico cho biết ứng dụng của châu Âu được cho là có nhiều lỗ hổng bảo mật, có thể bị tấn công dễ dàng. Vì mã nguồn được công bố, các “hacker đạo đức” đã có thể xâm nhập. Một chuyên gia an ninh Paul Moore nói rằng ông chỉ mất hai phút để làm điều đó. Một chuyên gia khác là Baptiste Robert cũng cho biết có thể vượt qua các phương thức xác thực sinh trắc học và truy cập ứng dụng mà không cần mã PIN hay vân tay.

Người phát ngôn của Ủy ban châu Âu sau đó khẳng định với Politico rằng ứng dụng “đã sẵn sàng về mặt kỹ thuật”, nhưng đây chưa phải là phiên bản cuối cùng dành cho người dân mà chỉ là bản thử nghiệm. Họ cũng nhấn mạnh mã nguồn sẽ liên tục được cập nhật và cải thiện.

Ưu và nhược điểm của môi trường trực tuyến

Theo Chủ tịch Ủy ban châu Âu, công nghệ mới giúp phát triển nhiều kỹ năng quan trọng, nhưng đồng thời cũng mang đến rủi ro. “Khi nói đến an toàn của trẻ em trên internet, tình hình rất đáng lo ngại. Cứ sáu trẻ thì có một em bị bắt nạt trực tuyến. Và cứ tám em thì có một em tham gia bắt nạt người khác,” bà Ursula von der Leyen nói.

Các nền tảng theo bà sử dụng thiết kế gây nghiện như cuộn nội dung vô tận (infinite scroll), làm gia tăng sự phụ thuộc, cùng nội dung được cá nhân hóa mạnh. “Thời gian trẻ em dành cho màn hình chưa bao giờ cao như hiện nay, và đó là thời gian chúng không ở sân chơi hay giao tiếp với bạn bè,” bà nói thêm.

Bà nhấn mạnh rằng trách nhiệm nuôi dạy trẻ thuộc về cha mẹ chứ không phải các nền tảng công nghệ, và EU phải có trách nhiệm bảo vệ trẻ em trong môi trường trực tuyến.

Bà cũng so sánh sáng kiến này với ứng dụng chứng nhận COVID-19 trước đây, vốn được dùng tại 78 quốc gia và được coi là một thành công lớn.

Ứng dụng xác minh độ tuổi sẽ hoạt động đơn giản: người dùng tải về, thiết lập bằng hộ chiếu hoặc căn cước công dân, sau đó dùng để xác minh độ tuổi khi truy cập dịch vụ trực tuyến.

Theo Ủy ban châu Âu, ứng dụng tuân thủ tiêu chuẩn bảo vệ dữ liệu cao nhất, hoàn toàn ẩn danh, không thể theo dõi người dùng và hoạt động trên mọi thiết bị như điện thoại, máy tính bảng hay máy tính.

(Theo ČT24)