Tình hình tài chính của người dân Séc đang có dấu hiệu cải thiện rõ rệt, theo Chỉ số Thịnh vượng và Sự ổn định tài chính. Cộng hòa Séc đã tăng từ vị trí thứ 10 lên thứ 7 trong số 27 quốc gia thành viên Liên minh châu Âu, chủ yếu nhờ xu hướng tiết kiệm mạnh mẽ chưa từng có của người dân.

Dù vẫn phải đối mặt với chi phí năng lượng cao, mức đầu tư của hộ gia đình còn thấp và sự sụt giảm về bình đẳng tài chính giữa nam và nữ, Séc vẫn đạt được kết quả tích cực. Các vị trí dẫn đầu tiếp tục thuộc về các quốc gia Bắc Âu, trong đó Đan Mạch đứng đầu bảng xếp hạng. Đây là kết quả từ phân tích do Ngân hàng Česká spořitelna phối hợp với cổng dữ liệu Europe in Data thực hiện.

Theo ông Tomáš Odstrčil, chuyên gia phân tích của Europe in Data, vị trí thứ 7 là thành tích tốt nhất của Séc từ trước đến nay, đồng thời phản ánh xu hướng cải thiện bền vững trong nhiều năm qua.

Ông cho biết: “Đây là kết quả cao nhất của CH Séc kể từ khi chỉ số được công bố lần đầu vào năm 2022. Khi đó, chúng tôi chỉ đứng thứ 13, chủ yếu do chi phí năng lượng cao và tỷ trọng đầu tư trong tài chính hộ gia đình còn thấp. Hai lĩnh vực này hiện vẫn dưới mức trung bình của châu Âu, nhưng đều đã ghi nhận cải thiện nhẹ.”

Một trong những điểm đáng chú ý là người dân Séc hiện vẫn ưu tiên gửi tiền vào các tài khoản không kỳ hạn tại ngân hàng. Đến cuối tháng 5/2026, các hộ gia đình tại Séc đã gửi tổng cộng 3.300 tỷ korun, trong đó 46% nằm ở tài khoản thanh toán thông thường, theo bà Tereza Hrtúsová, chuyên gia phân tích của Ngân hàng Tiết kiệm Séc.

Tuy nhiên, bà cũng nhận định rằng mức độ quan tâm đến đầu tư đang tăng dần. Ở chiều ngược lại, Séc lại ghi nhận sự tụt hạng về bình đẳng tài chính giữa nam và nữ, dù nguyên nhân có thể một phần đến từ việc thay đổi phương pháp khảo sát.

Một trong những thế mạnh nổi bật nhất của người Séc là thói quen tiết kiệm vốn được xem là “đặc sản” quốc gia. Trong chỉ số đo lường tỷ lệ tiết kiệm so với thu nhập, Séc hiện đứng số 1 toàn EU.

Ông Odstrčil nhấn mạnh: “Người dân Séc có thể tiết kiệm hơn 1/5 thu nhập. Đây là mức mà các nước láng giềng như Slovakia, với tỷ lệ tiết kiệm chỉ 8,1%, khó có thể đạt được. Tình hình còn khó khăn hơn ở Hy Lạp và Bulgaria, nơi chi tiêu đã vượt quá thu nhập.”

Ở chiều ngược lại, Romania xếp cuối bảng về tình hình tài chính tổng thể, tiếp theo là Hy Lạp, Bulgaria và Slovakia. Trong khi đó, Đan Mạch vươn lên dẫn đầu, lần đầu tiên kể từ khi chỉ số ra đời vượt qua Hà Lan. Thụy Điển đứng ở vị trí thứ ba.

Các quốc gia dẫn đầu đều có một số điểm chung như mức đầu tư và tài sản tài chính cao, tiết kiệm tương đối lớn, tình trạng thiếu thốn xã hội và vật chất thấp, cũng như tỷ lệ hộ thu nhập thấp không có quỹ dự phòng tài chính ở mức nhỏ.

Séc cũng đạt kết quả tốt thứ 5 trong nhóm chỉ số về thiếu thốn xã hội và vật chất. Theo định nghĩa của EU, đây là tỷ lệ người sống trong các hộ gia đình bình thường nhưng không đủ khả năng đáp ứng phần lớn các nhu cầu thiết yếu gắn với mức sống cơ bản.

Những nhu cầu này bao gồm: không đủ khả năng sưởi ấm đầy đủ, thay thế đồ nội thất hư hỏng, chi trả các khoản phát sinh bất ngờ, mua quần áo mới hoặc duy trì kết nối internet vì lý do tài chính. Tại Séc, nhóm hộ này chỉ chiếm 2,6%, thấp hơn một nửa so với Đức.

Dù vậy, thách thức lớn nhất của Séc vẫn là chi phí năng lượng. Chi tiêu cho khí đốt, điện và các loại nhiên liệu khác hiện chiếm 6,6% tổng chi tiêu của các hộ gia đình tại nước này.

Nguồn ČTK