Ngay sau khi tiếp nhận chức vụ, ông Adam Vojtěch – người được dự kiến sẽ trở thành Bộ trưởng Y tế thay mặt cho đảng ANO – dự định sẽ đệ trình dự luật nhằm chuyển 8 tỷ korun từ Bảo hiểm Y tế Toàn dân (VZP) sang các công ty bảo hiểm nhỏ hơn. 

Một biện pháp khác cũng đang được chuẩn bị là khoản tạm ứng thanh toán, nhằm giúp các công ty bảo hiểm tránh khỏi nguy cơ mất khả năng thanh toán. Ông Vojtěch nhận định rằng đây là một biện pháp hỗ trợ tạm thời để ngăn chặn tình trạng phá sản của một số công ty bảo hiểm y tế quy mô nhỏ. Trong khi đó, Bộ trưởng Y tế mãn nhiệm lên tiếng trấn an rằng các công ty bảo hiểm sẽ không phá sản, và cho rằng các cảnh báo tiêu cực là “vẽ ma trên tường”.

Hiện tại, một trong số các công ty bảo hiểm đã bắt đầu thanh toán chậm. Điều này ảnh hưởng đến hàng trăm triệu korun, ví dụ như với Bệnh viện Đại học Tổng hợp ở Praha (VFN). “Doanh thu hàng năm của chúng tôi là 14 tỷ, vì vậy chúng tôi vẫn có thể xoay xở. Nhưng nếu có thêm hai hay ba công ty bảo hiểm nữa thanh toán trễ, đó sẽ là một vấn đề nghiêm trọng,” giám đốc bệnh viện VFN, ông David Feltl, chia sẻ.

Hiệp hội các công ty bảo hiểm y tế cảnh báo rằng ít nhất hai công ty bảo hiểm y tế thuộc loại dành cho người lao động đang đối mặt với nguy cơ như vậy. Ông Vojtěch muốn ngăn chặn kịch bản đó bằng cách tái phân phối khoảng tám tỷ korun từ VZP. “Biện pháp này sẽ ảnh hưởng đến tất cả các công ty bảo hiểm. Theo dự báo, hai công ty sẽ ở trong tình trạng tồi tệ nhất, nhưng các công ty khác – đặc biệt là các công ty nhỏ – cũng không thực sự ổn,” ông nói.

Một số chuyên gia cảnh báo rằng hệ thống y tế vào năm tới có thể bị thâm hụt 15 tỷ korun, dựa theo quy định tài chính được xây dựng bởi Bộ trưởng mãn nhiệm Vlastimil Válek (TOP 09). Trong khi đó, các công ty bảo hiểm dự báo thâm hụt còn lớn hơn trong các kế hoạch tài chính của họ. Trong năm tới, phần lớn các nhà cung cấp dịch vụ y tế sẽ được tăng chi trả. Chẳng hạn, các nha sĩ sẽ được nhận thêm do việc chấm dứt sử dụng trám răng bằng amalgam, cùng với một số bác sĩ phòng khám khác.

Các công ty bảo hiểm y tế và quỹ dự phòng

Tổng quỹ dự phòng của các công ty bảo hiểm y tế đã giảm 8 tỷ korun trong vòng 5 năm qua. Tính đến cuối tháng 10, họ còn chưa đầy 44 tỷ korun trên tài khoản. Trong khi VZP có lúc còn gia tăng dự phòng, thì các công ty bảo hiểm ngành nghề lại giảm liên tục mỗi năm.

Quy định tài chính (Vyhláška) cho năm tới – do ông Válek soạn thảo – ước tính tổng thu là 560 tỷ korun, nhưng chi cho chăm sóc sức khỏe dự kiến còn cao hơn 15 tỷ.

Hiện nay, việc phân phối lại phí bảo hiểm được thực hiện dựa theo tuổi và giới tính, cũng như số lượng bệnh nhân đăng ký mắc bệnh kinh niên hoặc chi phí điều trị cao. Hệ thống này nhằm đảm bảo sự công bằng giữa người đóng nhiều và người đóng ít, và giữa người khỏe mạnh và người bệnh.

Chủ tịch Hiệp hội các công ty bảo hiểm y tế, ông Martin Balada, cho biết rằng tám tỷ korun nói trên có thể giúp ngăn ngừa tình trạng chậm thanh toán của các công ty bảo hiểm khác.

Giám đốc VZP, ông Zdeněk Kabátek, hiểu rõ kế hoạch chuyển tiền: “Đây là một nỗ lực để ổn định hệ thống bảo hiểm. Việc phân phối lại đã có tiền lệ trước đó nên hoàn toàn khả thi về mặt kỹ thuật.”

Nếu không có sự thay đổi nào, thâm hụt của các công ty bảo hiểm ngành nghề sẽ gần bằng toàn bộ quỹ dự phòng mà họ có. Trong khi đó, VZP vẫn sẽ dư khoảng 20 tỷ korun.

Các công ty bảo hiểm không phá sản

Bộ trưởng Y tế mãn nhiệm Válek khẳng định đến cuối năm, các công ty bảo hiểm vẫn còn hàng chục tỷ korun trong tài khoản. “Đây không phải là tình huống mà các công ty bảo hiểm đang phá sản. Năm nay cũng đã có những người 'vẽ ma' như vậy – nói rằng sẽ thua lỗ nặng, hệ thống sẽ sụp đổ. Và rồi chuyện gì đã xảy ra? Không có gì cả,” ông nhấn mạnh.

Dự luật phân phối lại nguồn tài chính giữa các công ty bảo hiểm sẽ được ông Vojtěch đệ trình ngay sau khi nhậm chức. Ông muốn luật có hiệu lực chậm nhất là giữa năm sau. Tuy nhiên, ngay cả khi chưa có luật, theo ông, các công ty bảo hiểm vẫn có thể nhận khoản thanh toán tạm ứng cho đối tượng được bảo hiểm bởi nhà nước. Với năm 2027, ông dự định sẽ đàm phán về việc tăng ngân sách đặc biệt.

Tuy nhiên, đề xuất này không được ủng hộ bởi một số người, đơn cử như ông Tom Philipp (KDU-ČSL), thành viên Ủy ban Y tế Quốc hội và là thành viên hội đồng quản trị của VZP. “Tôi nghĩ điều cốt lõi là quy định tài chính tiếp theo phải được viết ở mức cân bằng. Chúng ta cần học cách sống với những gì chúng ta thu được,” ông nói.

Theo CT24