Phó Tổng thống Mỹ JD Vance đã đến Thụy Sĩ vào sáng sớm 21/6 để tham gia các cuộc đàm phán với các quan chức Iran. Theo ông, các cuộc thảo luận có thể kéo dài một hoặc hai ngày và nhằm xây dựng nền tảng cho thỏa thuận tạm thời mong manh đã chấm dứt cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran.

Theo một người phát ngôn của Phó Tổng thống Mỹ, máy bay chở ông Vance cùng Đệ nhị phu nhân Usha Vance, đã hạ cánh xuống Căn cứ Không quân Emmen gần Lucerne ngay trước 6 giờ sáng theo giờ địa phương (03 giờ 59 GMT), tức 10 giờ 59 phút, theo giờ Việt Nam.

Vòng đàm phán trực tiếp đầu tiên giữa Mỹ và Iran kể từ Islamabad

Các cuộc đàm phán dự kiến bắt đầu vào ngày 21/6 tại khu nghỉ dưỡng Burgenstock gần Lucerne. Đây là vòng đàm phán trực tiếp đầu tiên giữa Mỹ và Iran kể từ hội nghị thượng đỉnh tại thủ đô Islamabad của Pakistan vào ngày 11-12/4, đồng thời được kỳ vọng sẽ khởi động tiến trình đàm phán hạt nhân kéo dài 60 ngày theo khuôn khổ được ký kết vào tuần trước.

Phát biểu với các phóng viên hôm 20/6 trước khi rời Washington, ông Vance nói: “Tôi hy vọng chúng ta sẽ đạt được tiến triển trong vấn đề hạt nhân cũng như vấn đề ngừng bắn tại Liban. Đó là hai nội dung lớn mà tôi nghĩ chúng tôi sẽ tập trung vào”.

Phó Tổng thống Mỹ nói thêm: “Tôi mong chờ việc bắt đầu các cuộc đàm phán kỹ thuật với phía Iran, Pakistan và Qatar”.

Phái đoàn Iran do Chủ tịch Quốc hội Ghalibaf dẫn đầu

Theo Đài Phát thanh - Truyền hình Nhà nước Iran (IRIB), đoàn đàm phán Iran đã đến Zurich vào ngày 20/6.

Phái đoàn do Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf dẫn đầu.

Đoàn còn bao gồm Ngoại trưởng Abbas Araghchi, Phó Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Ali Bagheri và người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmaeil Baghaei.

Cũng trong ngày 20/6, các đặc phái viên Nhà Trắng Steve Witkoff và Jared Kushner đã tới Thụy Sĩ trước khi Phó Tổng thống Vance đến.

Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cùng Tổng tham mưu trưởng quân đội Pakistan, Thống chế Syed Asim Munir và một phái đoàn Qatar cũng có mặt tại Thụy Sĩ để đóng vai trò trung gian.

Bộ Ngoại giao Pakistan xác nhận vào sáng sớm 21/6 rằng Thủ tướng Sharif và Thống chế Asim Munir đã lên đường tới Thụy Sĩ cùng với phái đoàn Qatar.

Tổng Giám đốc Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IAEA) cũng được cho là sẽ tham gia các cuộc đàm phán.

Đàm phán diễn ra bất chấp việc đóng cửa eo biển Hormuz và giao tranh tại Liban

Các cuộc đàm phán vẫn được tiến hành mặc dù Iran hôm 20/6 tuyên bố rằng họ đóng cửa eo biển Hormuz để đáp trả điều mà Tehran gọi là những vi phạm lệnh ngừng bắn của Israel tại Liban, cũng như tình trạng giao tranh dữ dội giữa Israel và Hezbollah trong những ngày trước cuộc gặp.

Ban đầu, ông Vance dự kiến đến Thụy Sĩ từ 19/6, nhưng chuyến đi bị trì hoãn sau khi giao tranh tại Liban leo thang và các quan chức Iran ban đầu hủy kế hoạch tham dự.

Phát biểu trước khi lên đường, ông Vance cho rằng tình hình tại Liban đang “được cải thiện”.

“Bất chấp những tiêu đề trên báo chí, thực tế mọi thứ đang tốt hơn và mức độ giao tranh đang giảm bớt”, ông Vance nói.

“Đây sẽ là vấn đề mà chúng tôi phải liên tục quản lý để bảo đảm cả Israel và Liban đều được an toàn và ổn định,” ông Vance nói thêm, đồng thời cho biết Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đang dẫn đầu các nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng.

Vào hôm 20/6, Israel và Hezbollah đã tuyên bố tái cam kết thực hiện lệnh ngừng bắn trước thềm đàm phán. Tuy nhiên, ông Vance thừa nhận rằng thỏa thuận này vẫn có thể đổ vỡ, lưu ý rằng một lệnh ngừng bắn tương tự đã sụp đổ chỉ vài giờ sau khi được công bố vào ngày 19/6.

Phó Tổng thống Vance: Vòng đàm phán đầu tiên nhằm thiết lập “cấu trúc” đàm phán

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance cho biết mục tiêu của vòng đàm phán đầu tiên là tập trung vào việc “thiết lập cấu trúc và khuôn khổ đàm phán thực tế”, trong khi các cuộc đàm phán cấp chuyên viên giữa các chuyên gia kỹ thuật sẽ tiếp tục tại Thụy Sĩ sau khi cuộc gặp cấp cao kết thúc.

Ông Vance cho biết bản thân sẽ ở lại Thụy Sĩ “một hoặc hai ngày”, còn các nhóm kỹ thuật sẽ tiếp tục ở lại sau đó.

Theo hai nguồn tin khu vực có hiểu biết trực tiếp về vấn đề này và được trang tin Axios dẫn lời, Mỹ muốn vòng đàm phán đầu tiên kết thúc bằng việc Iran gửi lời mời cho các thanh sát viên Liên hợp quốc tới kiểm tra các cơ sở hạt nhân đã bị Mỹ và Israel ném bom. Cuộc thanh sát gần nhất như vậy diễn ra trước cuộc chiến trước đó, vào tháng 6/2025.

“Đổi lại, Mỹ sẵn sàng cho Iran tiếp cận một phần tài sản bị phong tỏa của nước này, bắt đầu với tài khoản trị giá 6 tỷ USD đang được giữ tại Qatar, số tiền mà Iran có thể sử dụng để mua các mặt hàng nhân đạo”, các nguồn tin cho biết.

Iran cử đoàn tới Thụy Sĩ để thúc đẩy việc “thực hiện” các cam kết của Mỹ trong thỏa thuận chấm dứt chiến tranh

Hãng thông tấn Fars của Iran ngày 20/6 dẫn thông tin cùng ngày từ Bộ Ngoại giao nước này cho biết Tehran sẽ thúc ép Washington thực hiện các cam kết theo thỏa thuận nhằm chấm dứt chiến tranh, đồng thời cảnh báo rằng việc không thực hiện các nghĩa vụ này có thể đe dọa toàn bộ thỏa thuận.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, ông Esmaeil Baghaei, tuyên bố: “Tại Thụy Sĩ, chúng tôi sẽ thúc đẩy việc thực hiện các cam kết của phía bên kia và xác định cách thức họ dự định hoàn thành các nghĩa vụ của mình”.

“Nếu một phần trong các cam kết của phía bên kia không được thực hiện, toàn bộ sự hiểu biết và thỏa thuận giữa hai bên sẽ gặp khó khăn”, ông Baghaei nói, đồng thời nhấn mạnh rằng Washington phải thực hiện những biện pháp cần thiết “càng sớm càng tốt, nếu không sẽ có nguy cơ làm tổn hại đến thỏa thuận”.

Trong phát biểu được Farrs dẫn lời, theo hãng thông tấn Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran còn khẳng định: “Chúng tôi không ký kết cam kết để rồi nó không được thực hiện; cách tiếp cận của chúng tôi là cam kết đổi lấy cam kết”.

Quan chức Iran này cũng cảnh báo rằng Tehran sẽ đáp trả “bằng những biện pháp cần thiết” nếu “phía bên kia từ chối thực hiện các cam kết của mình”.

Theo hãng thông tấn ISNA, trong phát biểu của mình, ông Baghaei còn tuyên bố phái đoàn Iran sẽ lên đường “trong vài giờ tới” và chuyến đi này “không có nghĩa là bắt đầu giai đoạn đàm phán thứ hai; thay vào đó, mục tiêu là theo dõi việc thực hiện các cam kết đã được đưa ra”.

Ông Baghaei nhấn mạnh: “Các cam kết hoàn toàn rõ ràng, và điều khoản đầu tiên của Bản ghi nhớ bao gồm phần quan trọng nhất trong các cam kết song phương giữa hai bên, đó là chấm dứt chiến tranh trên mọi mặt trận, bao gồm cả Liban”.

Nguồn baotintuc