Chương trình trợ cấp phổ biến Nová zelená úsporám (NZÚ) bước vào giai đoạn hoàn toàn mới. Bộ Môi trường Séc (MŽP) đã công bố các điều kiện cuối cùng vào cuối tháng 5. Chẳng hạn, đối với các hộ gia đình thông thường, hình thức nhận trợ cấp trực tiếp sau khi hoàn thành dự án sẽ chấm dứt. Tuy nhiên, đây không phải là thay đổi duy nhất. Dưới đây là tổng hợp chi tiết về cách thức hoạt động của các quy định mới và cách đăng ký hỗ trợ từ ngày 25 tháng 6 năm 2026.

Thay đổi lớn: Vay không lãi suất thay cho trợ cấp truyền thống

Trong khi trước đây người dân có thể nhận trợ cấp không hoàn lại từ chương trình NZÚ, thì nay hình thức hỗ trợ chủ yếu sẽ là các khoản vay không lãi suất, ngoại trừ những nhóm dân cư gặp khó khăn về kinh tế. Nhà nước sẽ chi trả toàn bộ lãi suất và các loại phí liên quan. Các hộ gia đình chỉ phải hoàn trả giá trị thực của dự án, tức là số tiền đã vay.

Các khoản vay lãi suất 0% cho các dự án được Quỹ Môi trường Nhà nước (SFŽP) chấp thuận sẽ được cung cấp bởi các ngân hàng và tổ chức tài chính sau khi đánh giá khả năng tín dụng của người nộp đơn.

“Thay vì hỗ trợ trực tiếp người dân, nhà nước lại chuyển thêm tiền cho các ngân hàng. Trong khi đó, chính những đối tượng mà chương trình lẽ ra phải hỗ trợ nhiều nhất như các gia đình trẻ hoặc người cao tuổi lại thường không đủ điều kiện tiếp cận khoản hỗ trợ này,” cựu Bộ trưởng Môi trường Petr Hladík (KDU-ČSL) phản ứng sau khi các điều kiện mới được công bố.

Theo ông Vasyl Erdeli từ công ty STAV Group – đơn vị chuyên hỗ trợ làm hồ sơ xin trợ cấp – thì mức độ quan tâm đến NZÚ dưới các điều kiện mới sẽ giảm đáng kể. “Ngay cả trước khi các điều kiện mới được công bố, chúng tôi đã khảo sát khách hàng xem họ có quan tâm hay không. Phần lớn trả lời là không. Cá nhân tôi cho rằng chương trình sẽ không nhận được nhiều sự quan tâm,” ông nhận định.

Tuy nhiên, Bộ Môi trường cho rằng chính những thay đổi này sẽ giúp đảm bảo chương trình có thể tiếp tục duy trì hỗ trợ lâu dài và ổn định.

Có thể vay bao nhiêu tiền để cách nhiệt và cải tạo nhà?

Các giới hạn của khoản vay không lãi suất được thiết lập ở mức đủ để tài trợ cho cả những dự án cải tạo quy mô lớn. Mức hỗ trợ và thời hạn hoàn trả sẽ được phân chia theo loại công trình và mức độ cải tạo.

Nová zelená úsporám Light: Trợ cấp lên tới 400.000 Kč cho người cao tuổi và các gia đình

Các hộ gia đình có nguy cơ rơi vào tình trạng nghèo năng lượng, người hưởng lương hưu mất sức lao động, người cao tuổi và các gia đình đang nhận trợ cấp nhà ở hoặc trợ cấp nuôi con vẫn tiếp tục có quyền nhận hỗ trợ trợ cấp trực tiếp được chi trả trước dưới hình thức tạm ứng trong chương trình phụ NZÚ Light. Nhà nước sẽ dành 2 tỷ korun từ Quỹ Hiện đại hóa cho mục đích này. Ví dụ, người nghỉ hưu nhận lương hưu tối đa 31.000 Kč, hai người nghỉ hưu có tổng lương hưu tối đa 46.000 Kč hoặc gia đình có hai con dưới 13 tuổi với thu nhập tối đa 53.000 Kč đều có thể xin trợ cấp.

• Cách nhiệt và thay cửa sổ (tối đa 250.000 Kč): Khoản tiền này dành cho các biện pháp cải tạo nhanh như cách nhiệt mặt tiền, mái nhà, trần nhà hoặc thay toàn bộ cửa sổ và cửa ra vào.
• Nguồn năng lượng (tối đa 150.000 Kč): Khoản hỗ trợ có thể được sử dụng để thay thế nguồn sưởi không thân thiện với môi trường, lắp đặt hệ thống đun nước bằng năng lượng mặt trời và mới đây còn bao gồm cả việc lắp đặt hệ thống điện mặt trời quy mô nhỏ.
• Khả năng vay bổ sung: Nếu khoản trợ cấp trực tiếp không đủ cho một dự án lớn hơn, các hộ gia đình này có thể xin khoản vay không lãi suất để chi trả phần chi phí còn lại, với giá trị tối đa bằng số tiền trợ cấp đã nhận.

Hộ chiếu cải tạo bắt buộc

Một điểm mới quan trọng về mặt hành chính và kỹ thuật để được nhận hỗ trợ cho các hạng mục cải tạo riêng lẻ là hộ chiếu cải tạo (renovační pas) bắt buộc. Thông qua biện pháp này, nhà nước muốn ngăn chặn các hoạt động sửa chữa thiếu kế hoạch và kém hiệu quả.

Hộ chiếu cải tạo hoạt động như một kế hoạch chiến lược, chỉ rõ cho người nộp đơn những biện pháp nào và theo trình tự nào là hợp lý nhất đối với ngôi nhà của họ. Từ tháng 4, một mạng lưới các chuyên gia tư vấn năng lượng được chứng nhận đã sẵn sàng để lập loại hồ sơ này.

Trong khi các hộ gia đình thông thường nhận được một khoản hỗ trợ tài chính cố định cho việc chuẩn bị dự án, thì đối với các nhóm thu nhập thấp trong chương trình NZÚ Light, việc tư vấn và lập hộ chiếu cải tạo hoàn toàn miễn phí.

Ông Vasyl Erdeli cho rằng: “Hộ chiếu cải tạo được lập dựa trên việc khảo sát thực tế nên sẽ không làm kéo dài thời gian thực hiện dự án. Tuy nhiên, dự án có thể tốn thêm khoảng 10.000 đến 15.000 Kč.”

Hướng dẫn: Làm thế nào và khi nào nộp đơn xin hỗ trợ từ NZÚ 2026?

Việc tiếp nhận hồ sơ sẽ bắt đầu từ ngày 25 tháng 6 năm 2026.

Toàn bộ quy trình được thiết kế gồm bốn bước:

1. Chuẩn bị và tư vấn:
Bước đầu tiên là gặp chuyên gia tư vấn năng lượng được chứng nhận, người sẽ đánh giá tình trạng bất động sản và lập hộ chiếu cải tạo bắt buộc cùng với bản đánh giá chuyên môn.

2. Nộp hồ sơ cho Quỹ Môi trường Nhà nước (SFŽP):
Dự án được đăng ký điện tử trên trang web Nová zelená úsporám. Để đăng nhập, bạn cần có định danh công dân điện tử (Identita občana), ví dụ như định danh ngân hàng (Bankovní identita).

3. Ký hợp đồng với ngân hàng:
Sau khi dự án được SFŽP phê duyệt, người nộp đơn sẽ đến ngân hàng đối tác hoặc tổ chức tiết kiệm xây dựng. Tổ chức tài chính sẽ đánh giá khả năng hoàn trả khoản vay và ký hợp đồng vay với lãi suất 0%, trong khi nhà nước sẽ trực tiếp bù đắp chi phí lãi vay cho ngân hàng.

4. Thực hiện và chứng minh hoàn thành:
Sau khi hoàn thành công việc, người nộp đơn phải nộp hóa đơn và báo cáo hoàn thành cho SFŽP. Tiền vay sẽ được giải ngân theo các điều kiện do ngân hàng quy định.

Nên nộp hồ sơ ngay hay chờ đợi?

“Nếu là tôi, có lẽ tôi sẽ chờ xem mọi việc diễn ra như thế nào. Không loại trừ khả năng sau vài chục hoặc vài trăm hồ sơ đầu tiên, các điều kiện sẽ được điều chỉnh. Chẳng hạn như với chương trình trợ cấp ‘Oprav dům po babičce’, các điều kiện đã từng thay đổi trong quá trình thực hiện,” ông Erdeli khuyên.

(Theo CNN Prima NEWS)