Tượng ông Trump khỏa thân dát vàng xuất hiện tại Nghị viện châu Âu
Bức tượng Tổng thống Mỹ Donald Trump cao gần 2,6 m, không mặc quần áo và phủ vàng lá 23 karat, được trưng bày tại trụ sở chính thức của Nghị viện châu Âu ở Strasbourg, Pháp. Tác phẩm mang tên “The Orange Plague” nhằm truyền tải thông điệp về quyền lực và công lý.
Bức tượng do nghệ sĩ Đan Mạch Jens Galschiøt sáng tác được công bố hôm 6/10 và đặt tại một lối đi đông người bên trong Nghị viện châu Âu.
Tác phẩm bằng đồng khắc họa Tổng thống Mỹ Donald Trump khỏa thân, bên ngoài phủ một lớp vàng lá 23 karat. Ông ngồi trên vai một người đàn ông nhỏ bé, gầy yếu. Hai đùi và phần bụng chảy xệ của nhân vật quấn quanh đầu người phía dưới, trong khi hai tay nắm một cây gậy golf dài và cán cân công lý.
“Ông Trump thích vàng,” Galschiøt nói qua điện thoại sau khi bức tượng được ra mắt. “Theo một cách nào đó, tôi nghĩ ông ấy sẽ thích tác phẩm này.”
‘Vua của sự bất công’
Bức tượng có tên “The Orange Plague” – tạm dịch “Bệnh dịch màu cam” – và còn được gọi là “King of Injustice”, nghĩa là “Vua của sự bất công”.
Trên bệ tượng có dòng chữ: “Tôi đang ngồi trên lưng một người đàn ông. Ông ấy đang chìm xuống dưới sức nặng của tôi. Tôi sẽ làm bất cứ điều gì để giúp ông ấy, ngoại trừ bước xuống khỏi lưng ông ấy.”
Theo Galschiøt, tác phẩm tượng trưng cho những gì ông coi là mối đe dọa từ Tổng thống Mỹ đối với môi trường và trật tự thế giới dựa trên luật lệ.
“Ông Trump đang phá hủy tất cả những điều mà tôi tin tưởng,” nghệ sĩ nói.
Triển lãm không nhất thiết phản ánh quan điểm chính thức của Liên minh châu Âu, mà do chính trị gia Đan Mạch Per Clausen bảo trợ. Các nghị sĩ Nghị viện châu Âu có quyền tổ chức trưng bày trong khuôn viên cơ quan này, song mọi triển lãm đều phải được giới chức phê duyệt.
Quy định của Nghị viện châu Âu cấm các sự kiện hoặc triển lãm bị coi là “mang tính xúc phạm, kích động hoặc đi ngược lại những giá trị nền tảng của Liên minh”, cũng như các nội dung “làm tổn hại phẩm giá của Nghị viện”.
Việc cấp phép không đồng nghĩa Nghị viện châu Âu công khai ủng hộ nội dung tác phẩm. Tuy nhiên, Galschiøt, người từng lo đơn xin trưng bày sẽ bị từ chối, xem quyết định chấp thuận là một hình thức đồng tình ngầm từ các nghị sĩ châu Âu.
“Tôi nghĩ nhiều người Mỹ nói: ‘Được rồi, đây là tổng thống của chúng tôi, nhưng theo một cách nào đó, ông ấy cũng thật lố bịch’. Và tôi cho rằng phần lớn người châu Âu cũng nhìn ông ấy như vậy,” nghệ sĩ nói.
Gợi nhắc ‘Bộ quần áo mới của hoàng đế’
Galschiøt nổi tiếng với nhiều tác phẩm nghệ thuật chính trị gây tranh cãi, trong đó có “Pillar of Shame” – “Cột trụ ô nhục”, công trình tưởng niệm các nạn nhân của vụ thảm sát Thiên An Môn. Tác phẩm này đã bị dỡ khỏi một trường đại học tại Hong Kong năm 2021 trong một quyết định gây tranh cãi.
Theo nghệ sĩ, việc khắc họa ông Trump khỏa thân gợi nhắc truyện “Bộ quần áo mới của hoàng đế” của Hans Christian Andersen, kể về một vị hoàng đế phù phiếm diễu hành khỏa thân qua thành phố.
“Các nhà độc tài không thích bị người khác cười nhạo,” Galschiøt giải thích.
Triển lãm tạm thời dự kiến kéo dài đến ngày 8/10. Cùng với bức tượng chính, hơn 1.000 mô hình thu nhỏ được in 3D cũng được phát cho người qua đường dưới dạng “vật phẩm phản đối”.
Kêu gọi tranh luận về quyền lực
Người bảo trợ triển lãm, ông Per Clausen, là thành viên đảng Liên minh Đỏ - Xanh theo đường lối xã hội chủ nghĩa của Đan Mạch. Ông được bầu làm nghị sĩ Nghị viện châu Âu năm 2024 và hiện thuộc nhóm Cánh tả, lực lượng thiểu số nắm khoảng 6% số ghế tại cơ quan lập pháp này.
“Tôi nghĩ chúng ta cần thảo luận về quyền lực trên thế giới và cách quyền lực đó được sử dụng,” Clausen nói từ Strasbourg. “Cách hành xử của ông Trump là một vấn đề rất, rất lớn đối với người dân châu Âu. Tôi muốn khơi dậy cuộc thảo luận ở châu Âu về cách chúng ta có thể tự bảo vệ trước ông Trump và xây dựng những chính sách không phụ thuộc vào ông ấy.”
Theo Clausen, ngoài “một số người thuộc phe cực hữu”, phản ứng đối với bức tượng nhìn chung tích cực.
“Điều rất quan trọng là tại Nghị viện, chúng tôi có cơ hội trưng bày những thứ mà không phải ai cũng đồng tình,” ông nói.
Galschiøt từng nhiều lần trưng bày “The Orange Plague” tại nơi công cộng, trong đó có Hội nghị An ninh Munich và Hội nghị khí hậu Liên Hợp Quốc COP30 ở Brazil vào tháng 11/2025. Ông cũng có kế hoạch đưa tác phẩm tới COP31 tại Antalya, Thổ Nhĩ Kỳ, vào tháng 11/2026.
Ông Trump chưa bình luận về tác phẩm.
Nghị viện châu Âu nói gì?
Người phát ngôn cơ quan báo chí của Nghị viện châu Âu cho biết qua email rằng triển lãm đã được các quaestor của Nghị viện phê duyệt. Đây là nhóm nghị sĩ liên đảng phụ trách các vấn đề hành chính.
“Mỗi nghị sĩ Nghị viện châu Âu có quyền bảo trợ hai sự kiện văn hóa hoặc triển lãm trong mỗi nhiệm kỳ tại các khu vực được chỉ định,” thông báo nêu, đồng thời cho biết nhóm quaestor có trách nhiệm đánh giá việc tuân thủ các quy định hiện hành.
Năm 2024, Galschiøt từng trưng bày mô hình tác phẩm “Pillar of Shame” phía trước tòa nhà Nghị viện châu Âu tại Brussels, trong khuôn khổ một triển lãm về “nghệ thuật bị cấm”.
Triển lãm khi đó do một nghị sĩ Đan Mạch khác là Kira Marie Peter-Hansen bảo trợ, nhắm tới tình trạng kiểm duyệt nghiêm ngặt các nội dung đề cập vụ thảm sát Thiên An Môn năm 1989 tại Hong Kong và Trung Quốc đại lục.
Galschiøt cho rằng có điểm tương đồng giữa tác phẩm nổi tiếng nhất của ông và bức tượng mới về ông Trump: “Đây là câu chuyện về người có quyền lực và người không có quyền lực. Theo một cách nào đó, ‘Pillar of Shame’ cũng nói về điều đó.”
Theo CNN
