Những nghi phạm nguy hiểm và mất năng lực nhận thức có thể bị đưa vào cơ sở điều trị nội trú sớm hơn, ngay cả trước khi tòa án tuyên án. Đây là kế hoạch của Bộ trưởng Tư pháp Jeroným Tejc (đảng ANO), người cho rằng biện pháp này sẽ giúp ngăn chặn việc tội phạm tiếp tục gây án khi vẫn còn ở ngoài xã hội. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là năng lực tiếp nhận của các bệnh viện tâm thần hiện đã thường xuyên trong tình trạng quá tải.

Giết người hoặc hiếp dâm, ngay cả với những tội danh đặc biệt nghiêm trọng như vậy, nghi phạm cũng không thể bị tạm giam nếu tại thời điểm gây án họ ở trong tình trạng mất năng lực nhận thức, chẳng hạn do sử dụng chất kích thích hoặc mắc rối loạn tâm thần. Chỉ trong trường hợp tại thời điểm bị bắt giữ, người đó trực tiếp gây nguy hiểm cho bản thân hoặc cho người xung quanh thì mới có thể bị đưa đi điều trị bắt buộc. Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều người vẫn được tại ngoại cho đến khi tòa án có quyết định có hiệu lực pháp luật về việc áp dụng biện pháp điều trị bảo vệ tại cơ sở y tế.

“Dĩ nhiên có thể xảy ra trường hợp người phạm tội sau hai ngày kể từ khi bị phát hiện thì đã trở lại trạng thái bình thường. Nhưng điều đó không có nghĩa là ngày hôm sau họ sẽ không rơi vào trạng thái bất ổn và lại tiếp tục gây ra hành vi khác,” Bộ trưởng Tejc nói.

Tuy vậy, trở ngại lớn có thể nằm ở tình trạng quá tải vốn đã tồn tại tại các cơ sở tiếp nhận. “Điều kiện tiên quyết là phải xây dựng đủ năng lực cho mạng lưới các khoa tiếp nhận dành cho điều trị bảo vệ, để những bệnh nhân này có thể được lưu trú an toàn tại đó,” ông Marek Páv từ Bệnh viện Tâm thần Bohnice cho biết.

“Chúng tôi chắc chắn sẽ yêu cầu bảo đảm rằng không thể xảy ra việc một người bị giam giữ dù thực tế có thể họ chưa làm gì sai, mà không có quyết định của tòa án. Hiện tại năng lực tiếp nhận là rất hạn chế và chúng ta vẫn cần tiếp tục thảo luận thêm,” Bộ trưởng phụ trách thể thao, phòng ngừa và y tế Boris Šťastný (AUTO) nhận định.

Trong khi đó, cựu Bộ trưởng Tư pháp Eva Decroix (ODS) chỉ trích: “Ông bộ trưởng này rất thích đề xuất tăng hình phạt gần như cho mọi thứ, nhưng lại hoàn toàn không bận tâm đến năng lực của hệ thống nhà tù hay bất kỳ cơ sở giam giữ, điều trị nào khác.”

Đáp lại, Bộ trưởng Tejc nói: “Một chuyện là các cơ sở hiện đã kín chỗ, nhưng chuyện khác là liệu chúng ta có nên tìm cách nâng công suất hay cứ để những người nguy hiểm tiếp tục lang thang ngoài xã hội. Cá nhân tôi nghiêng về phương án thứ nhất.”

Theo đề xuất, công tố viên có thể đệ trình kiến nghị áp dụng biện pháp điều trị ngay từ giai đoạn điều tra ban đầu, và tòa án sẽ phải đưa ra quyết định trong vòng 24 giờ.

Nguồn TN.cz