Chính phủ Séc đang chuẩn bị đưa hai loại opioid vào danh sách các chất gây nghiện bị cấm. Ngoài ra, tổng cộng 17 chất khác sẽ được đưa vào danh sách các chất đang được theo dõi và nghiên cứu, tức là những các chất này sẽ không được phép sản xuất hoặc bán hợp pháp tại Séc. Một phần trong số đó là các chất có đặc tính tương tự HHC, một hợp chất có nguồn gốc từ cây cần sa. Thông tin này được nêu trong dự thảo nghị định của chính phủ, dự kiến sẽ được nội các xem xét trong phiên họp vào thứ Hai tới.

“Thị trường ma túy không chỉ ở Cộng hòa Séc mà trên toàn Liên minh châu Âu liên tục bị tràn ngập bởi các loại ma túy tổng hợp mới. Chúng được tổng hợp nhằm tránh các cấu trúc hóa học đang nằm trong diện kiểm soát của các chất gây nghiện hoặc hướng thần. Cần phải có biện pháp đối phó với xu hướng này,” Bộ Y tế cho biết trong phần giải trình.

Nhóm công tác của hệ thống cảnh báo sớm về ma túy đã họp vào ngày 9 tháng 4. Nhóm đã xem xét đề xuất đưa các chất này vào các danh mục quản lý, dựa trên thông tin từ cảnh sát, hải quan cũng như dữ liệu về các trường hợp ngộ độc. Theo Bộ Y tế, nhóm công tác đã khuyến nghị đưa các chất này vào danh sách quản lý.

Hiện tại, Cộng hòa Séc có ba danh sách các chất gây nghiện. Một danh sách bao gồm các chất bị cấm, việc tàng trữ chúng là hành vi phạm pháp. Danh sách thứ hai gồm các chất hướng thần có tác động chưa được xác định rõ, sẽ được nghiên cứu trong thời gian tối đa hai năm. Nếu sau đó được xác nhận là có nguy cơ thấp, chúng có thể được chuyển sang danh sách các chất điều biến tâm thần và được phép bán có kiểm soát tại các cửa hàng được cấp phép, chỉ dành cho người trưởng thành.

Theo đề xuất mới, hai loại opioid sẽ bị cấm. Methiodon là một chất tương tự methadone. Cho đến nay, chất này mới được phát hiện tại bảy quốc gia thành viên EU. Tại Cộng hòa Séc, nó có liên quan đến một trường hợp tử vong vào năm 2025. Chất 5,6-dichlordesmethylchlorfin là một hợp chất có liên quan đến brofin. Chất này từng được sử dụng để hỗ trợ những người phụ thuộc vào opioid, giúp ngăn ngừa các triệu chứng cai nghiện và làm giảm mức độ dung nạp thuốc. Tuy nhiên, nó cũng tiềm ẩn nguy cơ gây quá liều ngoài ý muốn.

Ngoài ra, 17 chất khác sẽ được đưa vào nhóm các chất đang được nghiên cứu. Chúng sẽ không được phép sản xuất hoặc bán trên thị trường. Trong số đó có 13 cannabinoid bán tổng hợp, hai opioid, một chất gây mê và một chất khác.

Bộ Y tế cho biết: “Phần lớn các chất được đưa vào danh sách không có công dụng điều trị hoặc chữa bệnh. Ngay từ đầu, chúng đã được thiết kế như các loại ma túy giải trí nhằm né tránh những chất đã nằm trong danh sách các chất gây nghiện.”

Một số chất bán tổng hợp dự kiến được đưa vào danh sách có cấu trúc hóa học tương tự HHC, một hợp chất có nguồn gốc từ cần sa. Chính phủ đã cấm HHC vào cuối tháng Ba.

Tuy nhiên, Cơ quan Phòng chống Ma túy của Chính phủ phản đối quyết định này và đề nghị giữ hexahydrocannabinol (HHC) trong danh sách các chất đang được nghiên cứu. Các chuyên gia về nghiện chất cũng cảnh báo rằng lệnh cấm có thể làm gia tăng thị trường chợ đen, đồng thời HHC sẽ nhanh chóng bị thay thế bằng những biến thể mới nguy hiểm hơn với tác dụng chưa được kiểm chứng.

Chính phủ tiền nhiệm của Thủ tướng Fiala cũng đã cấm HHC và các dẫn xuất của nó vào năm kia. Tuy nhiên, chỉ sau vài tháng, kể từ năm ngoái, theo Luật về các chất điều biến tâm thần, HHC đã được chuyển từ danh sách các chất bị cấm sang danh sách các chất đang được nghiên cứu.

Từ tháng 7, công tác quản lý các vấn đề liên quan đến nghiện chất sẽ không còn thuộc thẩm quyền của Thủ tướng Andrej Babiš (ANO) mà sẽ được chuyển sang Bộ Y tế. Các chuyên gia chính phủ về lĩnh vực nghiện chất sẽ chuyển đến làm việc tại tòa nhà của Bộ Lao động.

Ông Babiš cũng đã tuyên bố sẽ thay đổi chính sách phòng chống ma túy của Cộng hòa Séc theo hướng siết chặt hơn các biện pháp quản lý và kiểm soát.

(Theo ČTK)