Bất chấp mức chi đầu tư cao chưa từng có, tình hình tài chính của các địa phương tại Séc trong 6 tháng đầu năm nay vẫn ghi nhận thặng dư lớn, lên tới hơn 60,5 tỷ korun. Đây là số liệu từ nguồn dữ liệu mà Đài Truyền hình Séc nắm được. Cùng với đó, theo Bộ Tài chính Séc, các địa phương đã giải ngân mức đầu tư kỷ lục khoảng 86 tỷ korun.

Ông Miroslav Matej, Giám đốc Vụ Tài trợ ngân sách địa phương thuộc Bộ Tài chính, cho biết con số hơn 60 tỷ korun là mức thặng dư “chưa loại trừ các yếu tố kỹ thuật”. Nếu trừ đi các khoản chuyển nguồn chưa thực hiện dành cho việc tài trợ bậc tiểu học và trung học, mức thặng dư thực tế còn khoảng 25 tỷ korun, tương đương cùng kỳ năm ngoái.

Về chi cho các dự án, mức giải ngân trong nửa đầu năm nay tăng khoảng 20% so với cùng kỳ năm trước. Theo bà Radka Vladyková, Giám đốc điều hành Liên minh các thành phố và đô thị Séc, điều này cho thấy các địa phương đang tích cực triển khai đầu tư. Bà nhấn mạnh, giai đoạn nửa cuối năm, đặc biệt là mùa thu, thường mới là thời điểm phần lớn các khoản thanh toán được thực hiện.

Nguồn vốn đầu tư chủ yếu được dành cho trường tiểu học, cải tạo đường sá, nhà ở và các công trình thể thao.

Không chỉ lập kỷ lục về đầu tư, lượng tiền tồn trên tài khoản của chính quyền địa phương cũng đạt mức cao nhất từ trước tới nay. Bộ Tài chính ước tính số dư trên các tài khoản của khối địa phương đến hết nửa đầu năm đã tiến sát mốc 600 tỷ korun.

Bộ Tài chính đánh giá tích cực xu hướng đẩy mạnh thực hiện các dự án hiện nay. Tuy nhiên, việc có vượt được kỷ lục đầu tư của cả năm ngoái hay không vẫn có thể chịu tác động từ cuộc bầu cử vào mùa thu. Theo bà Vladyková, các thành phố và đô thị thường có xu hướng hoàn tất những dự án đã khởi động trước thời điểm bầu cử, trong khi khả năng triển khai thêm dự án mới từ nay đến cuối năm là không cao.

Praha bị phê bình vì giải ngân đầu tư chậm
Tuy nhiên, giới chức chính phủ tỏ ra không hài lòng với tiến độ đầu tư của thủ đô Praha. Theo Bộ Tài chính, trong tổng số 60 tỷ korun vốn đầu tư dự kiến, Praha mới chỉ thực hiện khoảng 10 tỷ korun. Các cơ quan chuyên môn cũng dự báo đến cuối năm, thủ đô chỉ có thể giải ngân khoảng một nửa kế hoạch.

Ông Jan Hrnčíř, thành viên Ủy ban Ngân sách Hạ viện thuộc đảng SPD, cho rằng Praha đang duy trì mức thặng dư tiền mặt quá lớn nhưng lại không thể chuyển hóa thành đầu tư thực tế. Theo ông, cần xem xét lại cơ chế phân bổ nguồn lực để tránh tình trạng tiền bị dồn quá nhiều về thủ đô, trong khi nhiều thành phố và địa phương khác vẫn thiếu vốn.

Phản hồi trước ý kiến này, ông Zdeněk Kovářík, Ủy viên Hội đồng Praha phụ trách tài chính và ngân sách, cho biết riêng dự án tuyến metro D đã có tổng vốn đầu tư vượt 100 tỷ korun, cho thấy thành phố hoàn toàn có khả năng giải ngân. Tuy nhiên, theo ông, trở ngại lớn nhất hiện nay nằm ở Luật Đấu thầu công, khiến các dự án quy mô lớn gặp nhiều vướng mắc.

Đề xuất gửi tiền nhàn rỗi của địa phương vào Ngân hàng Trung ương
Bộ trưởng Tài chính Alena Schillerová đánh giá mức tiền mặt lớn trên tài khoản của các địa phương là vấn đề đáng lo ngại. Bà từ lâu đã chỉ trích tình trạng tồn quỹ quá cao, trong khi đại diện các địa phương cho rằng họ cần tích lũy để chuẩn bị nguồn lực cho các dự án lớn.

Bà Schillerová cho biết sẽ làm việc với Thống đốc Ngân hàng Trung ương Séc (ČNB) vào cuối tháng 8, nhằm tìm giải pháp khuyến khích các địa phương gửi phần lớn khoản tiền nhàn rỗi vào tài khoản tại ČNB. Theo bà, điều này không chỉ có lợi hơn về tổng thể mà còn góp phần cải thiện xếp hạng tín nhiệm quốc gia.

Ở chiều ngược lại, bà Eliška Olšáková, nghị sĩ thuộc đảng đối lập Thị trưởng và Độc lập, đồng thời là thành viên ban lãnh đạo Hiệp hội chính quyền địa phương Séc, cho rằng nếu các địa phương duy trì quan hệ lâu dài với một tổ chức tài chính, họ sẽ có lợi thế hơn khi tiếp cận các sản phẩm tín dụng. Dù vậy, bà cũng bày tỏ sự đồng tình với đề xuất của Bộ trưởng Tài chính, song nhấn mạnh rằng cần đẩy mạnh số hóa quy trình để việc giao dịch với Ngân hàng Trung ương trở nên nhanh chóng và thuận tiện hơn cho các địa phương.

Theo dự báo của Bộ Tài chính, nếu xu hướng hiện nay không thay đổi, thì trong vòng 10 năm tới, số dư trên tài khoản của các chính quyền địa phương có thể lên tới 1.000 tỷ korun.

Nguồn ČT24