Nhật thực một phần sẽ xảy ra trên lãnh thổ Cộng hòa Séc vào tối ngày 12/8/2026 và sẽ đặc biệt ở nhiều khía cạnh. Mặt Trăng sẽ che khuất tới 85–87% đĩa Mặt Trời, trong khi chỉ ít lâu sau đó Mặt Trời sẽ bắt đầu lặn xuống đường chân trời. Tuy nhiên, màn trình diễn trên bầu trời chưa kết thúc ở đó. Sau khi Mặt Trời lặn, bầu trời sẽ xuất hiện những vệt sáng của mưa sao băng Perseid, đạt cực đại đúng vào đêm 12 rạng sáng 13/8.

Người dân Cộng hòa Séc sẽ rất may mắn. Tuy không thể chứng kiến nhật thực toàn phần (phải đến ngày 7/10/2135 mới có cơ hội), nhưng ngay cả nhật thực một phần lần này cũng hứa hẹn một cảnh tượng đáng chú ý.

Để quan sát, bạn sẽ cần một tầm nhìn không bị cản trở về phía chân trời tây hoặc tây bắc, đồng thời cần sử dụng một trong những dụng cụ bảo vệ được khuyến nghị để quan sát nhật thực.

Nhật thực sẽ bắt đầu lúc nào ở Cộng hòa Séc?

Hiện tượng sẽ bắt đầu vào khoảng 19:19 theo giờ mùa hè Trung Âu (SELČ), khi hình bóng tối của Mặt Trăng non bắt đầu “cắn” vào mép dưới bên phải của đĩa Mặt Trời. Bạn càng ở về phía đông, nhật thực một phần sẽ bắt đầu càng muộn và phần hiện tượng có thể quan sát được cũng càng ít.

Nhật thực đạt cực đại trên lãnh thổ Cộng hòa Séc vào khoảng 20:11 SELČ, trong đó thời điểm chính xác phụ thuộc vào vị trí của người quan sát. Điều kiện quan sát tại chính nơi bạn đang ở có thể được kiểm tra, chẳng hạn, bằng bản đồ tương tác của Xavier Jubier.

Tất cả về phía tây: đâu là nơi tốt nhất để ngắm hiện tượng ngoạn mục này?

Điều này có lý do. Khu vực có thể quan sát được nhật thực một phần không bao giờ bao phủ toàn bộ bán cầu Trái Đất nơi bóng của Mặt Trăng đổ xuống.

Vì vậy, nghịch lý là cư dân ở phía đông Cộng hòa Séc sẽ kém may mắn hơn, bởi vào thời điểm nhật thực một phần đạt cực đại, Mặt Trời đã lặn ở khu vực này và hiện tượng sẽ xảy ra dưới đường chân trời, không thể quan sát được.

Ngược lại, Cheb sẽ là một địa điểm lý tưởng để quan sát. Tại đây, nhật thực sẽ bắt đầu lúc 19:19 và kết thúc lúc 20:35 SELČ.

Các đài thiên văn tổ chức quan sát cho công chúng

Những người quan tâm sẽ có thể quan sát nhật thực một phần tại nhiều đài thiên văn và các địa điểm quan sát khác. Danh sách các địa điểm có thể tìm thấy trên trang web của Hội Thiên văn học Cộng hòa Séc.

Vào ngày 12/8, cư dân tại một số khu vực của Tây Ban Nha, Iceland và Greenland sẽ có thể quan sát nhật thực toàn phần. Thời gian nhật thực toàn phần dài nhất sẽ là 2 phút 18 giây, tại khu vực phía tây Iceland trên Bắc Đại Tây Dương.

Đêm mưa sao băng: cực đại sẽ đến sau nửa đêm

Tuy nhiên, một buổi tối đặc biệt với cảnh Mặt Trời lặn được điểm xuyết bởi nhật thực một phần mới chỉ là khởi đầu. Ngay sau khi Mặt Trời lặn, bầu trời sẽ bắt đầu một màn trình diễn ánh sáng do mưa sao băng Perseid tạo nên.

Mưa sao băng Perseid hoạt động từ 17/7 đến 24/8, nhưng số lượng sao băng nhiều nhất sẽ xuất hiện chính vào đêm 12 rạng sáng 13/8.

“Việc quan sát có ý nghĩa trong suốt cả đêm. Điều này còn được hỗ trợ bởi vị trí của điểm bức xạ (radiant) — nơi trên bầu trời mà từ đó các sao băng dường như bay ra — vốn sẽ lên cao nhất trên đường chân trời vào nửa sau của đêm. Vì vậy, tần suất sao băng sẽ tăng đáng kể, đặc biệt từ nửa đêm cho đến lúc bình minh. Khi thời tiết thuận lợi và ở nơi có bầu trời tự nhiên tối, cách xa các thành phố, có thể quan sát được 50–80 sao băng mỗi giờ,” nhà nhiếp ảnh thiên văn Petr Horálek thuộc Viện Vật lý ở Opava giải thích.

Điều kiện quan sát lý tưởng, không có ánh trăng

Mưa sao băng Perseid xuất hiện hằng năm là tàn tích của sao chổi 109P/Swift-Tuttle. Nó còn được gọi là “Nước mắt Thánh Laurentius”, gợi nhớ đến một sự kiện xảy ra cách đây 1.768 năm.

Năm 2026, mưa sao băng này có điều kiện quan sát rất thuận lợi: cực đại rơi vào sáng sớm ngày 13/8, khi Mặt Trăng chỉ mới trải qua thời điểm trăng non vài giờ.

“Vì vậy, Perseid sẽ đạt cực đại trong một đêm hoàn toàn không có ánh trăng,” ông Horálek nhấn mạnh.

Theo CNN Prima NEWS