Việc đi lại trong thủ đô Praha và khu vực lân cận sẽ kết nối tốt hơn, đơn giản hơn, nhưng cũng đắt đỏ hơn. “Praha và vùng Trung Séc nên cân nhắc một hệ thống giá vé chung rõ ràng, dễ hiểu hơn,” Cơ quan Điều phối Giao thông Công cộng Tích hợp Praha (ROPID) nêu trong kế hoạch giao thông cho những năm tới. Do chi phí ngày càng tăng, cơ quan này cũng đề xuất tăng giá vé.

Mục tiêu của việc tiếp tục hợp nhất các hệ thống giá vé là tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc đi lại giữa vùng Trung Séc và Praha, tăng sức hấp dẫn của giao thông công cộng, đồng thời đơn giản hóa việc xác nhận quyền được hưởng các ưu đãi và giúp hệ thống dễ hiểu hơn đối với tất cả hành khách.

“Các con số đã nói lên tất cả – Praha đang phải đối mặt với sự gia tăng mạnh về số lượng ô tô và chúng ta phải ứng phó với xu hướng này bằng việc cung cấp hệ thống giao thông công cộng chất lượng, an toàn và có đủ năng lực phục vụ. Để cuộc sống ở thủ đô trở nên thuận tiện, giao thông công cộng phải nhanh chóng, đáng tin cậy và có mức giá hợp lý,” chính quyền thành phố Praha cho biết.

Trong số những yêu cầu chính đối với vé đi lại thống nhất, cho phép hành khách dễ dàng chuyển đổi giữa các nhà khai thác và các phương tiện giao thông khác nhau, có tính rõ ràng, khả năng cạnh tranh với việc di chuyển bằng ô tô, bảo đảm doanh thu đủ để trang trải chi phí và giảm thiểu sự khác biệt giữa hệ thống của vùng Trung Séc và hệ thống của Praha.

Tuy nhiên, vé tích hợp thống nhất hiện mới chỉ dừng ở giai đoạn ý tưởng, còn các bước tiếp theo sẽ phụ thuộc vào quyết định của các chính trị gia.

“Những vấn đề liên quan đến giá vé đều phụ thuộc vào quyết định của lãnh đạo thành phố, bởi đây là một quyết định mang tính chính trị về chính sách giá vé,” người phát ngôn ROPID Filip Drápal cho biết.

Tăng giá là điều không thể tránh khỏi

ROPID đồng thời cũng đề cập trong kế hoạch giao thông của mình đến vấn đề tài chính của giao thông công cộng, trong bối cảnh có những thay đổi về giá vé.

“Đây là những khuyến nghị và đề xuất của chúng tôi, phản ánh thực tế kinh tế và những diễn biến hiện nay, cũng như cách hệ thống này cần được tài trợ. Tất nhiên, các bước đi cụ thể, thời điểm thực hiện và hình thức chính xác sẽ phụ thuộc vào quyết định của lãnh đạo thành phố,” ông Drápal cho biết.

Trước đó, chính quyền thành phố đã thông qua mục tiêu rằng đến năm 2030, 25% chi phí vận hành hằng năm sẽ cần được trang trải bằng nguồn thu. Tuy nhiên, theo số liệu trong kế hoạch giao thông, con số này vào năm 2025 chỉ đạt 17,5%.

Hơn nữa, mặc dù giá vé đã được tăng từ tháng 1 năm nay, tỷ lệ chi phí được trang trải bằng doanh thu bán vé sẽ tiếp tục giảm trong năm 2026. Theo một số chính trị gia, mô hình hiện tại về lâu dài là không bền vững.

“Giá vé đáng lẽ phải cao gấp đôi so với năm 2008, nếu tính theo lạm phát. Ngân sách sẽ không thể gánh nổi chi phí giao thông trong dài hạn. Đặc biệt, tiền đang thiếu cho lĩnh vực y tế, văn hóa, hoặc tình trạng thiếu nhà ở với mức giá phù hợp cũng đang trở nên nghiêm trọng,” ủy viên hội đồng thành phố Zdeněk Kovářík nói.

Theo ông, các chính trị gia đang thiếu sự can đảm để tăng giá. Lãnh đạo thủ đô đã cân nhắc bước đi này trong thời gian dài, tuy nhiên một số ủy viên hội đồng thành phố lại đặt điều kiện rằng việc tăng giá vé tháng phải đi kèm với việc thành phố đồng thời tăng phí đỗ xe, điều mà các thành viên khác trong liên minh cầm quyền lại không đồng tình.

Từ tháng 1, những thay đổi về biểu giá đã được áp dụng, dẫn đến việc tăng giá vé nói chung, đồng thời ưu đãi hơn cho vé mua bằng hình thức điện tử so với các hình thức khác. Trong khi vùng Trung Séc áp dụng ưu đãi này cho cả vé lượt và vé định kỳ, Praha chỉ áp dụng cho vé lượt và vé định kỳ ngắn hạn.

Ở vùng Trung Séc, giá vé được tăng hai năm một lần

Khác với Praha, vùng Trung Séc đã áp dụng một cơ chế điều chỉnh giá định kỳ, theo đó giá vé được tăng hai năm một lần dựa trên lạm phát và mức tăng chi phí. Praha cho đến nay chưa áp dụng bất kỳ cơ chế điều chỉnh giá nào và hiện cũng chưa có kế hoạch thực hiện. Trong tài liệu của mình, ROPID đề xuất hai hệ thống nên được điều chỉnh giá theo cùng một cơ chế.

“Tất nhiên, một giải pháp phù hợp sẽ là áp dụng một cơ chế điều chỉnh chỉ số chung, với cùng khoảng thời gian điều chỉnh bảng giá vé, bởi cơ chế mà vùng Trung Séc áp dụng sẽ không thể hoạt động trong môi trường có hai đơn vị công cộng nếu chi phí của hai bên tăng với mức độ khác nhau,” tài liệu nêu.

Đề xuất cũng bao gồm việc xem xét lại mức giảm giá dành cho trẻ em và sinh viên, hiện đang ở mức 40% so với giá vé thông thường. ROPID muốn xóa bỏ hoàn toàn mức giảm 50% dành cho hành khách từ 60 đến 65 tuổi.

(Theo iDnes)