Praha – Trần giá nhiên liệu do nhà nước ấn định hằng ngày sẽ tiếp tục tăng trở lại từ thứ Ba. So với hôm nay, giá xăng sẽ tăng thêm 2 haléř, lên mức 41,88 Kč/lít. Trong khi đó, các trạm xăng sẽ chỉ được phép bán dầu diesel với giá tối đa 39,19 Kč/lít, cao hơn 40 haléř so với hiện tại. Như vậy, sau gần một tháng, giá dầu diesel sẽ quay trở lại ngưỡng 39 korun/lít.

Thông tin trên được nêu trong bản tin giá do Bộ Tài chính công bố chiều nay. Cơ quan này sẽ tiếp tục ấn định mức giá tối đa cho đến hết tuần này. Bắt đầu từ thứ Hai, ngày 20/7, giá xăng và dầu sẽ chỉ còn được điều tiết theo cơ chế thị trường.

Cộng hòa Séc bắt đầu áp dụng cơ chế điều chỉnh trần giá xăng dầu hằng ngày từ nửa đầu tháng 4, nhằm ứng phó với đà tăng giá dầu do xung đột tại Trung Đông. Theo các nhà phân tích, tác động chính của biện pháp này cho đến nay là ngăn chặn các cú sốc tăng giá quá mức. Tuy nhiên, đây không phải là nguyên nhân chủ yếu khiến giá xăng dầu giảm trong thời gian sau đó; ngay cả khi không có trần giá, giá nhiên liệu vẫn sẽ giảm, dù có thể chậm hơn.

Bộ Tài chính xác định trần giá dựa trên mức trung bình động trong ba ngày của giá bán buôn. Các doanh nghiệp vận hành trạm xăng được phép áp dụng mức lợi nhuận tối đa 3 korun/lít nhiên liệu. Cùng với đó, do giá nhiên liệu tăng mạnh, Chính phủ hồi tháng 4 cũng quyết định tạm thời giảm thuế tiêu thụ đặc biệt đối với dầu diesel từ 9,95 Kč/lít xuống còn 8,011 Kč/lít. Riêng thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng không thay đổi và tiếp tục ở mức 12,84 Kč/lít.

Giá nhiên liệu bắt đầu tăng nhanh sau khi giá dầu trên thị trường thế giới leo thang, trong bối cảnh Israel và Mỹ tấn công Iran ngày 28/2. Đáp trả, Iran tấn công các nước xung quanh và phong tỏa eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển quan trọng đối với dầu mỏ và nhiều nguyên liệu khác từ vùng Vịnh Ba Tư. Hệ quả là giá dầu trên thị trường toàn cầu tăng mạnh.

Sau đó, Chính phủ Séc quyết định áp dụng biện pháp kiểm soát giá từ tháng 4. Ban đầu, biện pháp này dự kiến chỉ có hiệu lực đến hết tháng 4, nhưng nội các sau đó đã thông qua việc gia hạn sang tháng 5, rồi tháng 6 và tiếp tục đến ngày 19/7. Hôm nay, Chính phủ quyết định sẽ không kéo dài cơ chế này sau mốc thời gian trên. Điều đó đồng nghĩa với việc chấm dứt quy định về giá tối đa, trần lợi nhuận của các nhà kinh doanh cũng như mức giảm thuế tiêu thụ đặc biệt đối với dầu diesel.

Nguồn ČTK