SPD kiên quyết xóa bỏ phí truyền thông, phản đối phương án tài trợ bằng thuế

Martin/Praha – Theo Chủ tịch đảng Tự do và Dân chủ Trực tiếp (SPD) Tomio Okamura, đảng này vẫn kiên quyết yêu cầu bãi bỏ phí cấp cho Đài Truyền hình Séc (ČT) và Đài Phát thanh Séc (ČRo), đồng thời phản đối việc tài trợ cho các cơ quan truyền thông công bằng bất kỳ hình thức thuế nào. Ông Okamura đưa ra tuyên bố trên với báo giới trong chuyến thăm thành phố Martin của Slovakia.

Trong khi đó, Tổng Giám đốc ČT Hynek Chudárek cho biết Thủ tướng Andrej Babiš, lãnh đạo đảng ANO, đang xem xét các phương án tài trợ cho truyền thông công ngoài nguồn thu từ phí hoặc ngân sách nhà nước. Theo ông Okamura, liên minh cầm quyền sẽ thảo luận tại cuộc họp hội đồng liên minh vào thứ Hai về việc tiến hành tranh luận chi tiết tại Hạ viện đối với vấn đề này.

“Điều chắc chắn không thay đổi là chúng tôi sẽ bãi bỏ các khoản phí đó. Tuy nhiên, ở giai đoạn xem xét lần hai hiện nay, vẫn còn dư địa để thảo luận về phương thức tài trợ,” ông Okamura nói.

Theo ông, việc áp dụng cơ chế đóng phí tự nguyện cho truyền thông công có thể giúp chấm dứt tranh cãi về nguy cơ giới chính trị can thiệp vào các cơ quan này. Tuy nhiên, phe đối lập đặt câu hỏi về cách bảo đảm nguồn tài chính nếu áp dụng phương án như vậy.

“Đối với SPD, lập trường của chúng tôi không thay đổi. Chương trình của đảng xác định rõ mục tiêu bãi bỏ các khoản phí. Những vấn đề còn lại có thể được đưa ra thảo luận,” ông cho biết. Ông dự kiến phương thức tài trợ mới cho ČT và ČRo sẽ được thống nhất trong nửa đầu năm tới.

Theo lãnh đạo ČT, tại cuộc gặp với ông Chudárek hôm thứ Năm, Thủ tướng Babiš đã để ngỏ khả năng áp dụng một hình thức tài trợ khác cho truyền thông công, thay vì dựa vào phí hoặc ngân sách nhà nước. Ông được cho là đang xem xét các mô hình được áp dụng tại Bắc Âu, song chưa nêu phương án cụ thể.

Chẳng hạn, Thụy Điển đã thay thế phí truyền thông bằng thuế dịch vụ công đánh vào từng cá nhân, trong khi Phần Lan áp dụng một loại thuế chuyên biệt có mục đích cụ thể. Tại cả hai nước, nguồn thu từ các sắc thuế này không được đưa vào ngân sách nhà nước.

Ông Okamura cho biết chưa từng nghe Thủ tướng đề cập đến những đề xuất như vậy.

“Chương trình của chúng tôi cam kết không tăng thuế đối với người dân Séc. Nếu phương án này đồng nghĩa với việc tăng thuế, chúng tôi sẽ không thể đồng tình,” ông nói.

Chủ tịch SPD cũng nhắc lại rằng các cuộc tranh luận về việc ČT có độc lập hay không là “hoàn toàn vô căn cứ”. Theo ông, đây chỉ là lập luận mang tính vụ lợi được những người ủng hộ duy trì phí truyền thông sử dụng.

Trao đổi với hãng thông tấn ČTK, chuyên gia truyền thông Alice Němcová Tejkalová thuộc Khoa Khoa học Xã hội, Đại học Charles, nhận định việc chuyển nguồn tài trợ cho ČT và ČRo sang ngân sách nhà nước, đồng thời cắt giảm nguồn thu của hai cơ quan này, có thể đe dọa cả hoạt động lẫn tính độc lập của họ.

Theo bà, giải pháp tốt nhất là duy trì cơ chế thu phí hiện hành, đồng thời đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều chỉnh theo hướng bảo đảm công bằng xã hội hơn.

Chẳng hạn, phí truyền thông có thể được thu cùng hóa đơn tiền điện như tại Italy, qua đó giảm bớt thủ tục hành chính. Một phương án khác là áp dụng các mức phí khác nhau tùy theo thu nhập của hộ gia đình.

Nếu chính phủ quyết định bãi bỏ hoàn toàn các khoản phí, theo chuyên gia này, một lựa chọn thay thế có thể là áp dụng sắc thuế riêng dành cho việc tài trợ truyền thông công. Tuy nhiên, việc ban hành loại thuế này cần được chuẩn bị kỹ lưỡng nhằm bảo đảm nguồn thu đầy đủ và có thể dự báo, phù hợp với Đạo luật châu Âu về Tự do Truyền thông (EMFA).

Rạng sáng thứ Bảy tuần trước, liên minh cầm quyền gồm ANO, SPD và đảng Motoristé đã đưa dự luật bãi bỏ phí truyền thông, đồng thời chuyển trách nhiệm tài trợ các cơ quan truyền thông công sang ngân sách nhà nước, vào vòng xem xét thứ hai tại Hạ viện.

Đề xuất này đang vấp phải sự chỉ trích từ phe đối lập tại Hạ viện cũng như dư luận. Một sáng kiến của nhân viên ČT và ČRo dự kiến tổ chức cuộc đình công kéo dài một ngày vào thứ Ba. Tại Brno, nền tảng Ủy ban Đoàn kết Sinh viên, kết nối các trường học trên toàn quốc, cũng tuyên bố tham gia đình công. Công đoàn khối kịch nói thuộc Nhà hát Quốc gia ở Praha cùng một số tổ chức khác đã ban bố tình trạng sẵn sàng đình công.

Nguồn: ČTK