Đằng sau thành công của các dịch vụ số hiện đại không chỉ là ý tưởng sáng tạo và công nghệ chất lượng cao. Những yếu tố quan trọng không kém là tính an toàn, sự tuân thủ pháp lý và khả năng thích ứng với hệ thống quy định vốn thường phức tạp. Đây cũng chính là mục tiêu mà Fintech Sandbox đang hướng tới khi hỗ trợ các startup tại Cộng hòa Séc — mô hình sandbox quản lý đầu tiên thuộc loại hình này tại nước này, được tài trợ từ Kế hoạch Phục hồi Quốc gia.

Có thể hình dung sandbox như một “bãi thử” cho các công nghệ tài chính mới: nơi các ý tưởng được thử nghiệm trước khi tiếp cận khách hàng thực tế.

Theo ông Julius Mráz, quản lý dự án của CzechInvest, sandbox là một công cụ đã được kiểm chứng trong việc thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Ông cho biết: “Fintech Sandbox của Séc là sandbox quản lý đầu tiên tại Cộng hòa Séc.” Mô hình này cho phép các startup thử nghiệm mô hình kinh doanh trong môi trường được bảo vệ, đồng thời kiểm chứng xem họ có đáp ứng các yêu cầu pháp lý của thị trường tài chính hay không.

Thúc đẩy đổi mới trong công nghệ tài chính
Fintech Sandbox hỗ trợ các doanh nghiệp đổi mới đánh giá mức độ sẵn sàng cả về pháp lý lẫn kỹ thuật của giải pháp mà họ phát triển. Chương trình cung cấp hỗ trợ gián tiếp dưới hình thức dịch vụ trị giá tới 50.000 euro cho 21 doanh nghiệp nhỏ và vừa được lựa chọn, bao gồm cả tư vấn chuyên gia.

Mục tiêu là giúp doanh nghiệp hiểu rõ các yêu cầu pháp lý, từ đó rút ngắn con đường đưa sản phẩm từ ý tưởng đổi mới ra thị trường thành công.

Quy định pháp lý là thách thức lớn nhất
Công nghệ tài chính là một trong những lĩnh vực phát triển năng động nhất của nền kinh tế số, nhưng đồng thời cũng là một trong những ngành chịu quản lý chặt chẽ nhất.

Ông Mráz nhận định: “Lĩnh vực tài chính vốn hoạt động trong môi trường có mức độ quản lý rất cao. Các quy định vẫn liên tục thay đổi và phát triển, nên doanh nghiệp buộc phải thích ứng.”

Theo các chuyên gia, chính khía cạnh pháp lý thường là một trong những rào cản lớn nhất đối với các công ty khởi nghiệp. Bà Simona Michalíková, Giám đốc bộ phận sandbox quản lý của CzechInvest, cảnh báo rằng tốc độ phát triển của đổi mới sáng tạo đang vượt xa tốc độ hoàn thiện của luật pháp.

“Quy định tồi là quy định tách rời khỏi thị trường,” bà nói trong một cuộc trao đổi với CNN Prima NEWS.

Theo bà, sandbox giúp cơ quan quản lý hiểu rõ hơn nhu cầu của các doanh nghiệp đổi mới, đồng thời xây dựng các quy tắc vừa bảo vệ người tiêu dùng, vừa bảo vệ nhà đầu tư.

Trí tuệ nhân tạo hỗ trợ ra quyết định tài chính tốt hơn
Một trong những dự án được sandbox hỗ trợ là ứng dụng FrenkAI của công ty Frenkee.cz. Mục tiêu của ứng dụng là giúp người dùng hiểu rõ hơn về tình hình tài chính cá nhân và cải thiện khả năng ra quyết định tài chính.

Nhà sáng lập startup Jiří Hluchý cho biết: “Chúng tôi đang nhắm tới một vấn đề rất lớn, đó là mù chữ tài chính. Bởi 82% người dân trên thế giới có trình độ hiểu biết tài chính thấp hoặc gần như không có.”

Ứng dụng sử dụng trí tuệ nhân tạo để phân tích hành vi tài chính của người dùng, đồng thời mô phỏng tác động của các quyết định trong tương lai.

“Sự khác biệt của chúng tôi nằm ở khả năng dự báo điều gì có thể hoặc sẽ xảy ra nếu một yếu tố nào đó thay đổi ở hiện tại, và điều đó sẽ mang lại hệ quả gì trong tương lai,” ông Hluchý giải thích.

Theo ông, giá trị mà sandbox mang lại đặc biệt rõ rệt trong việc đánh giá các khía cạnh pháp lý của dự án. “Sau quá trình đánh giá pháp lý – quản lý trong Sandbox, mô hình kinh doanh của frenk.ai được xác định là không thuộc diện điều chỉnh của các quy định chuyên ngành,” ông nói.

Mua bán vé an toàn, không lo lừa đảo
Một ví dụ khác là startup Ticketpool tại Plzeň, đơn vị phát triển nền tảng cho phép mua bán vé an toàn, bao gồm cả hoạt động chuyển nhượng vé giữa người hâm mộ.

Đồng sáng lập dự án Jan Krajíc cho biết: “Chúng tôi xây dựng một chợ giao dịch, nơi người hâm mộ có thể mua vé cả trên thị trường thứ cấp mà không phải lo ngại bị lừa đảo.”

Theo đồng sáng lập Filip Edelman, phần khó nhất của quá trình phát triển chính là khâu pháp lý và tuân thủ quy định.

“Việc nghĩ ra một ứng dụng dễ hơn nhiều so với việc đảm bảo nó phù hợp với toàn bộ luật lệ và quy định hiện hành,” ông nói.

Theo ông, sandbox đã giúp giải quyết những câu hỏi cốt lõi ngay từ giai đoạn đầu của dự án, qua đó tiết kiệm đáng kể thời gian và chi phí cho startup.

Thúc đẩy số hóa và năng lực cạnh tranh
Fintech Sandbox là một phần trong chiến lược rộng lớn hơn nhằm thúc đẩy số hóa, được tài trợ từ Kế hoạch Phục hồi Quốc gia.

Theo ông Pavel Vinkler, Vụ trưởng phụ trách doanh nghiệp và số hóa của Bộ Công Thương Séc, số hóa là điều kiện then chốt để nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp nước này trong tương lai.

“Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Séc sẽ ngày càng phụ thuộc vào khả năng ứng dụng công nghệ số trong hoạt động thường nhật. Số hóa giúp doanh nghiệp tăng trưởng, đổi mới và nâng cao sức chống chịu trong cạnh tranh quốc tế. Mục tiêu của chúng tôi là tạo ra các điều kiện thuận lợi để hỗ trợ họ trên hành trình đó,” ông Vinkler nhấn mạnh.

Ngoài sandbox, bộ này còn hỗ trợ tài chính giai đoạn pre-seed cho startup, phát triển internet tốc độ cao, mạng 5G và các dự án đô thị thông minh.

Nhờ Fintech Sandbox, tổng cộng 21 startup đã nhận được hỗ trợ — kết quả mà theo Bộ Công Thương Séc là đáng chú ý ngay cả khi so sánh ở tầm quốc tế.

Niềm tin là nền tảng của tài chính số
Các chuyên gia đều thống nhất rằng trong thế giới công nghệ tài chính, niềm tin giữ vai trò trung tâm. Vì vậy, quy định pháp lý không phải là rào cản đối với đổi mới, mà là điều kiện tiên quyết để đổi mới phát triển bền vững.

Bà Michalíková nhấn mạnh: “Một khuôn khổ pháp lý được xử lý tốt thực sự là tài sản then chốt, không chỉ với nhà đầu tư mà còn với người tiêu dùng.”

Theo các chuyên gia, Fintech Sandbox không chỉ hỗ trợ từng doanh nghiệp riêng lẻ mà còn góp phần phát triển toàn bộ hệ sinh thái công nghệ tài chính, tạo điều kiện cho sự ra đời của những dịch vụ mà trong tương lai có thể phục vụ hàng triệu người dùng.

Nguồn CNN Prima News