Krampus tại Séc: Những “ác quỷ Giáng sinh” đổ bộ đường phố năm 2026
Từ nhân vật trong văn hóa dân gian vùng Alps đến những màn trình diễn mùa đông tại Séc, hãy khám phá câu chuyện về Krampus và những địa điểm có thể chiêm ngưỡng các sinh vật có sừng này trong năm nay.
Giáng sinh tại Séc từ lâu vẫn có chỗ cho một chút kinh hãi. Trước khi nhận quà, trẻ em phải đối mặt với chuyến viếng thăm của một con quỷ, cùng tiếng dây xích leng keng như lời nhắc nhở các em phải ngoan ngoãn. Tuy nhiên, những nhân vật có sừng xuất hiện trên khắp cả nước vào tháng 11 và 12 thuộc một nhánh cầu kỳ hơn của văn hóa dân gian mùa đông.
Đó là Krampus – những sinh vật lông lá, răng nhọn, xuất hiện trong các cuộc diễu hành với mặt nạ dữ tợn, chuông lớn và những màn hù dọa mang tính sân khấu. Vốn chủ yếu gắn với truyền thống vùng Alps, Krampus ngày càng được yêu thích tại Séc, nơi các nhóm biểu diễn của Séc và Áo cùng tham gia nhiều sự kiện lớn trong mùa lễ hội.
Năm nay, người dân có thể lựa chọn từ cuộc diễu hành qua công viên lâu đài Dětenice đến chương trình miễn phí tại Český Krumlov. Khu triển lãm Výstaviště Praha sẽ đón hơn 200 nghệ sĩ biểu diễn vào ngày 21/11, với hai chương trình riêng vào buổi chiều và buổi tối, có mức độ kinh dị khác nhau.
Krampus trở thành một phần mùa đông tại Séc như thế nào?
Đối với người nước ngoài đã quen với truyền thống Mikuláš của Séc, nét tương đồng rất dễ nhận thấy. Vào ngày 5/12, Thánh Nicholas theo truyền thống sẽ xuất hiện cùng một thiên thần và một čert, tức quỷ. Trong phong tục vùng Alps, Krampus cũng đồng hành với Thánh Nicholas, đóng vai trò đáng sợ đối lập với những phần thưởng của vị thánh.
Sự liên hệ không chỉ nằm ở trang phục. Chuyên gia về truyền thống Giáng sinh Valburga Vavřinová giải thích với Đài phát thanh Séc rằng bộ ba quen thuộc tại Séc ngày nay là dấu tích của những đoàn diễu hành quy mô lớn hơn từng được tổ chức quanh ngày Thánh Nicholas. Cả hai phong tục đều thuộc truyền thống Trung Âu rộng lớn hơn, kết hợp giữa ban thưởng, phán xét và nỗi sợ vào đầu tháng 12.
Tuy nhiên, Krampus có diện mạo rất đặc trưng: cơ thể phủ lông, cặp sừng nổi bật, khuôn mặt méo mó và những chiếc chuông báo hiệu họ đang đến gần. Một Krampuslauf, theo nghĩa đen là “cuộc chạy của Krampus”, quy tụ nhiều nhóm hóa trang thành những sinh vật này trong một đoàn diễu hành.
Dù vậy, một cách giải thích thường được nhắc lại về nguồn gốc Krampus cần được nhìn nhận thận trọng. Krampus thường được mô tả là sinh vật ngoại giáo với các nghi lễ được duy trì gần như nguyên vẹn suốt hàng nghìn năm, nhưng bằng chứng lịch sử không rõ ràng như vậy.
Trung tâm Văn hóa Dân gian Mỹ thuộc Thư viện Quốc hội Mỹ cho rằng những hình mẫu tiền thân rõ nét nhất của Krampus có thể bắt nguồn từ hình tượng ma quỷ và kịch tôn giáo thời Trung cổ. Những vở kịch về Thánh Nicholas từng có các sinh vật đáng sợ đe dọa người làm điều xấu; về sau, các vai diễn này tiếp tục phát triển trong những màn trình diễn và đoàn rước theo mùa. Trung tâm này cảnh báo không nên khẳng định chắc chắn Krampus là một vị thần ngoại giáo còn tồn tại đến ngày nay.
Các lễ hội Krampus tại Séc cũng chỉ có lịch sử tương đối gần đây. Thị trấn Kaplice, gần biên giới Áo, tổ chức cuộc diễu hành Krampus đầu tiên vào năm 2012, khi nhóm Diabolos từ Sandl lân cận sang biểu diễn. Sự quan tâm ngày càng tăng sau đó đã góp phần thúc đẩy thị trấn thành lập một phòng trưng bày Krampus.
Hoạt động giao lưu này tiếp tục được duy trì trong năm nay. Diabolos Sandl là một trong các nhóm Áo được công bố sẽ tham gia chương trình tại Praha, bên cạnh các nhóm Séc đến từ Litoměřice, Kraslice và České Budějovice. Những gì khán giả chứng kiến ngày nay là sự kết hợp giữa văn hóa dân gian khu vực và nghệ thuật giải trí ngoài trời hiện đại, với các màn xuất hiện được dàn dựng, âm nhạc khuếch đại cùng hiệu ứng khói và lửa.
Chương trình lớn tại Praha trở lại Cung Công nghiệp
Chương trình Krampus tại khu triển lãm Výstaviště Praha sẽ diễn ra vào thứ Bảy, ngày 21/11, tại khu vực phía trước Cung Công nghiệp. Sự kiện trở lại địa điểm này sau vài năm được tổ chức tại những khu vực khác trong khuôn viên triển lãm.
Ban tổ chức cho biết hơn 200 nghệ sĩ hóa trang thành Krampus đến từ Séc và Áo sẽ tham gia sự kiện. Các đoàn diễu hành còn có nghệ sĩ trống, vũ công và khu vực ăn uống. Chương trình được công bố cũng có sự góp mặt của nhóm nhạc gõ Groove Army.
Đối với các gia đình, điều quan trọng là phân biệt hai suất diễn riêng biệt. Chương trình Family dành cho gia đình mở cửa lúc 15 giờ, với đoàn diễu hành diễn ra từ 16 giờ đến 17 giờ 30. Ban tổ chức mô tả đây là phiên bản nhẹ nhàng hơn, có ít “quỷ” hơn, đồng thời khuyến khích trẻ em mặc trang phục hóa trang khi tham dự.
Chương trình Night mở cửa lúc 19 giờ, còn đoàn diễu hành diễn ra từ 20 giờ đến 21 giờ 30. Đây là phiên bản có mức độ kinh dị cao hơn, nhấn mạnh vào hiệu ứng lửa, tiếng động lớn và những cuộc chạm trán đáng sợ. Khu VIP mới được bố trí cạnh lối ra vào dành cho các nghệ sĩ biểu diễn.
Tuy nhiên, khái niệm “dành cho gia đình” chỉ mang tính tương đối về mức độ đáng sợ. Výstaviště Praha đề nghị phụ huynh cân nhắc liệu sự kiện có phù hợp với con mình hay không. Vật nuôi cũng không được phép tham dự do tiếng ồn, lửa và các hiệu ứng pháo kỹ thuật.
Những địa điểm khác có thể xem Krampus trong năm 2026
Kaplice: Ngày 14/11
Kaplice, địa phương có mối liên hệ trực tiếp với sự hồi sinh của Krampus tại Séc, sẽ tổ chức chương trình thường niên vào ngày 14/11. Trung tâm thông tin của thị trấn cho biết sự kiện diễn ra từ 16 giờ đến 20 giờ, do chính quyền địa phương phối hợp với nhóm Großberg Teufel’s tổ chức.
Đây là cơ hội để thưởng thức màn trình diễn ngay tại thị trấn biên giới thuộc vùng Nam Séc, nơi các nghệ sĩ Áo từng góp phần tạo dựng cộng đồng khán giả Krampus đông đảo. Du khách nên kiểm tra thông tin chính thức về vé vào cửa và chương trình chi tiết trước khi lên đường.
Český Krumlov: Ngày 4/12
Sân trong của Port 1560 sẽ tổ chức một chương trình miễn phí vào buổi tối, với sự tham gia của các nhóm đến từ Séc, Áo và Đức. Hoạt động Thánh Nicholas tặng quà cho trẻ em dự kiến diễn ra lúc 19 giờ, sau đó là cuộc diễu hành Krampus qua hành lang được bố trí riêng vào lúc 20 giờ.
Thông tin từ địa điểm tổ chức và thành phố hiện chưa thống nhất về thời gian mở cửa, nhưng đều xác nhận hai hoạt động chính nói trên. Đối với du khách kết hợp xem diễu hành với lưu trú tại Český Krumlov, việc phân biệt chương trình dành cho trẻ em và cuộc diễu hành diễn ra muộn hơn đặc biệt quan trọng.
České Budějovice: Ngày 12/12
Sự kiện Krampuslauf lần thứ tám tại České Budějovice sẽ diễn ra trong khuôn viên triển lãm của thành phố vào ngày 12/12. Cổng mở lúc 16 giờ và chương trình chính bắt đầu lúc 18 giờ.
Vé mua trước có giá 250 korun, chưa bao gồm phí bán vé; vé mua tại địa điểm tổ chức có giá 300 korun. Trẻ em cao dưới 100 cm được miễn phí. Ban tổ chức dự kiến có hàng trăm Krampus và các nhân vật Perchten có liên quan từ khắp châu Âu, đi kèm hiệu ứng pháo kỹ thuật.
Với những người lần đầu tham dự, lựa chọn quan trọng nhất là giữa chương trình buổi chiều nhẹ nhàng và đoàn diễu hành buổi tối có mức độ kinh dị cao hơn. Dù cùng bắt nguồn từ một truyền thống mùa lễ hội, quy mô, âm thanh và cách tương tác với khán giả có thể mang lại những trải nghiệm rất khác nhau.
Theo expats
