Trong nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Mỹ Donald Trump, khoảng cách giàu nghèo tại Mỹ tiếp tục nới rộng khi các tầng lớp sở hữu tài sản ngày càng giàu có, còn các hộ thu nhập thấp chứng kiến mức sống thêm trì trệ.

Cách nhau 30 phút lái xe nhưng như "hai thế giới"

Theo báo Financial Times, tại hạt Fairfield (bang Connecticut), sự phân hóa thể hiện rõ qua hai thành phố chỉ cách nhau 30 dặm.

Ở Greenwich - nơi đặt trụ sở của các quỹ đầu cơ bao gồm AQR, Viking Global Investors và Lone Pine Capital - thu nhập gộp trung bình trên mỗi hồ sơ thuế năm 2023 lên tới 687.000 USD.

Trong khi đó, tại Bridgeport cách đó chỉ 30 phút lái xe, con số này chỉ khoảng 70.500 USD, bằng 1/10.

Tại Shreve, Crump & Low - một cửa hàng trang sức ở Greenwich - chiếc đồng hồ Laurent Ferrier “Grand Sport Tourbillon” có thể có giá lên tới 210.000 USD. Việc kinh doanh đang rất sôi động.

“Chúng tôi rất may mắn ở Greenwich. Nhu cầu thực sự đã tăng trong sáu tháng qua”, ông Bradford Walker, đối tác điều hành, cho biết. Những chiếc đồng hồ xa xỉ Thụy Sĩ, kim cương tự nhiên, ngọc bích hay ngọc lục bảo đều bán rất chạy.

Ở thành phố Bridgeport, nhu cầu cũng đang tăng, nhưng là với một loại “sản phẩm” khác.

Người dân nơi đây đổ xô đến các kho thực phẩm cứu trợ và bếp ăn từ thiện của thành phố khi chi phí sinh hoạt cao đè nặng lên các gia đình thu nhập thấp.

“Tôi sống qua ngày”, bà Roselyn Macdonald, sinh ra tại Jamaica, nói khi nhận trứng từ một ngân hàng thực phẩm ở The Hollow, một khu dân nhập cư nghèo của Bridgeport. Bà Macdonald đang thất nghiệp và chật vật xoay xở tiền bạc.

Đây là câu chuyện của hai thành phố cách nhau chỉ 30 dặm nhưng vận mệnh trái ngược đến mức tưởng như thuộc về hai quốc gia khác nhau. Họ tượng trưng cho nền kinh tế hình “chữ K” của nước Mỹ: người giàu càng giàu và người nghèo càng nghèo.

Theo các tổ chức xã hội địa phương, chênh lệch này đang ngày càng nghiêm trọng. “Khoảng cách đang nới rộng, không hề thu hẹp”, ông David Rabin, Giám đốc Greenwich United Way, nhận định.

Tác động ngược từ chính sách kinh tế

Theo Financial Times, khoảng cách giàu nghèo này trở nên trầm trọng hơn được cho là do đạo luật thuế và chi tiêu lớn mà ông Trump ký ban hành hồi tháng 7, thường được ông gọi là “dự luật to đẹp” (One Big Beautiful Bill Act - 3B).

Luật này cắt giảm thuế cho người giàu nhưng đồng thời thu hẹp ngân sách liên bang dành cho Medicaid (bảo hiểm y tế cho người thu nhập thấp) và chương trình tem phiếu thực phẩm Snap.

Theo Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ (CBO), các hộ thuộc nhóm 10% thu nhập thấp nhất sẽ mất trung bình khoảng 1.600 USD mỗi năm vì đạo luật, trong khi nhóm 10% thu nhập cao nhất được lợi khoảng 12.000 USD mỗi năm.

Thực tế đời sống cho thấy sự đối lập rõ rệt. Ở Greenwich, các cửa hàng trang sức xa xỉ, đồng hồ Thụy Sĩ và bất động sản triệu USD vẫn bán chạy nhờ thị trường chứng khoán tăng mạnh. Giá nhà trung vị tại đây đã tăng lên 3,5 triệu USD trong năm nay.

Ngược lại, tại Bridgeport, ngày càng nhiều người phải tìm đến các kho thực phẩm và bếp ăn từ thiện.

Số người đến ăn trưa tại Trung tâm Gia đình Thomas Merton đã tăng từ khoảng 125-150 người cách đây bốn năm lên 200-250 người mỗi ngày hiện nay.

“Không chỉ người nghèo, mà cả tầng lớp lao động nghèo cũng đang thiếu an ninh lương thực”, bà Mendi Blue Paca, lãnh đạo Quỹ Cộng đồng hạt Fairfield, cho biết. Các nhà tạm trú và kho lương thực trong khu vực đều rơi vào tình trạng quá tải kể từ sau đại dịch COVID-19.

Ngay cả tại Greenwich, nơi chỉ 9% dân số sống dưới chuẩn nghèo liên bang, nhiều gia đình thu nhập thấp và trung bình cũng gặp khó.

Chi phí tối thiểu để trang trải tiền thuê nhà, thực phẩm và chăm sóc trẻ em tại đây ước tính lên tới 151.000 USD mỗi năm. Gần 1/3 dân số thị trấn được cho là chỉ cần mất một kỳ lương là rơi vào khủng hoảng.

Ở Bridgeport, tác động còn nặng nề hơn khi phần lớn người dân phụ thuộc vào Snap và Medicaid. “Cắt giảm các chương trình này đồng nghĩa ảnh hưởng trực tiếp đến người lao động nghèo, người già và trẻ em”, bà Rhonda Neal, Giám đốc tổ chức Bridgeport Rescue Mission, cảnh báo.

Áp lực lên chính trường Mỹ

Sự phân hóa giàu nghèo sâu sắc này đang đẩy vấn đề "khả năng chi trả" thành trọng tâm trong chương trình nghị sự chính trị của Mỹ, đe dọa triển vọng của Đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ năm tới và gây áp lực lên nhiệm kỳ tổng thống của ông Donald Trump.
Trong khi đó, Tổng thống Trump vẫn khẳng định chính quyền của ông đang nỗ lực hạ giá sinh hoạt. Ông đổ lỗi chi phí sinh hoạt cao cho người tiền nhiệm Joe Biden và khẳng định lạm phát đang bị “đè bẹp”.
Tuy nhiên nhiều người dân thu nhập thấp như ở Bridgeport không tin vào điều này.
“Ông Trump là kẻ nói dối lớn nhất. Ông ta nói sẽ kéo giá xuống ngay ngày đầu nhậm chức, nhưng thực tế, mọi thứ còn đắt đỏ hơn”, ông Robert Walsh, một người vô gia cư đang làm việc tại kho thực phẩm ở Bridgeport, nói.

Theo Tuoitre